راه رشد - دهقان، اكبر - الصفحة ٥٤ - بشارت و انذار هدف بعثت پيامبران

انذار و تبشير

يكى از روش‌هاى مؤثر در تربيت نفس كه در قرآن بدان اشاره شده است انذار و تبشير است. مقصود از انذار بيم دادن و ترسانيدن از عواقب گناهان و اعمال زشت است و منظور از تبشير نويد دادن به رحمت و فضل الهى است.

انذار و تبشير دو اصل مهم تربيتى‌

بشارت و انذار يا تشويق و تهديد، بخش مهمى از انگيزه‌هاى تربيتى را تشكيل مى‌دهد. آدمى هم بايد در برابر انجام كار نيك تشويق شود و هم در برابر كار بد كيفر ببيند تا آمادگى بيشترى براى پيمودن مسير اول و گام نگذاردن در مسير دوم پيدا كند. تشويق به تنهايى براى رسيدن به تكامل اخلاقى فرد يا جامعه كافى نيست؛ زيرا انسان در اين صورت مطمئن است كه انجام گناه براى او خطرى ندارد. از طرفى انذارِ تنها هم براى تربيت اخلاقى افراد مؤثر نيست، چون ممكن است روحيّه يأس و نااميدى به وجود آورد.

بشارت و انذار هدف بعثت پيامبران‌

قرآن كريم در وصف انبيا مى‌فرمايد: «فبعث اللَّه مبشرين و منذرين»[١] خداوند پيامبران را نويد دهنده و بيم دهنده برانگيخت و نيز مى‌فرمايد: «و ما نرسل المرسلين الا مبشرين و منذرين»[٢] ما انبيا را نفرستاديم مگر در حالى كه نويد دهنده و بيم دهنده بودند. آرى، انبيا و رسولان الهى كه مربيان حقيقى و معلمان دلسوز بشر بودند از اين دو روش براى تربيت اخلاقى و روحى مردم‌

[١] - بقره، ٢١٣

[٢] - كهف، ٥٦