عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٦٤ - جهاد اكبر و جهاد اصغر

و گفته‌اند:

الحركة بركة[١].

و حركات ظاهر موجب بركات باطن باشد.

از عارفى روايت كرده‌اند كه گفت:

از خال خود شنيدم كه مى‌گفت: اى جوانان! بكوشيد و سعى كنيد پيش از آن كه هم چون من ضعيف شويد و در تقصير بمانيد.

و آن عارف گفت:

در آن وقت كه او اين سخن مى‌گفت، هيچ جوانى در عبادت كردن به وى نمى‌رسيد و طاقت مجاهده وى نداشت!!

و مشايخ گفته‌اند:

بنياد اين كار بر سه چيز است:

١- نخوردن الا به وقت فاقه يعنى گرسنگى سخت.

٢- و نخفتن الا به وقت غلبه خواب.

٣- و سخن نگفتن الا به وقت ضرورت.

و گفته‌اند:

كسى به درجه صالحان نرسد، تا وقتى كه از اين شش آستانه نگذرد:

اول: در نعمت بر خود ببندد-/ به اين معنى كه حتى در حلال به ضرورت اكتفا كند-/ و در سختى بگشايد.

دوم: در عز ببندد و در خوارى و مذلت بگشايد.

سوم: در راحت ببندد و در سعى و اجتهاد بگشايد.

[١] -شرح نهج البلاغة، ابن ابى الحديد: ١١/ ١٢٧.