آشنايى با حديث - استادان دانشكده علوم حديث - الصفحة ٢٣٣ - آثار و فوايد زهد
زهد به دنيا، بزرگترين راحتى است.
٢. چشيدن طعم ايمان. مهمترين زيان دنيادوستى، مشغول نمودن انسان به بيهودگى و باز داشتن او از پرداختن به امور مهمّ مانند ايمان به خداوند و قوّت بخشيدن به آن در فضاى جان است. بر اساس آيات و روايات، مرتبه انسان نزد خداوند، بسته به ميزان شدّت ايمان و درجه آن است. حال، هر رفتارى كه انسان را از تقويت ايمان و روشن نگاه داشتن چراغ آن در دل، باز دارد، به منزلت انسان زيان مىرساند و رغبت به دنيا، از جمله آنهاست. امام صادق (ع) مىفرمايد:
حَرامٌ عَلَى قُلوبِكُمْ أَن تَعرِفَ حَلاوَةَ الإيمانِ حَتَّى تَزهَدَ فِى الدُّنيا.[٤٨٢]
بر دلهاى شما، حرام است كه شيرينى ايمان را بچشد، مگر آن كه نسبت به دنيا، بىرغبت گردد.
اين از آن روست كه انسان، همزمان، توان توجّه به بيش از يك چيز را ندارد؛ چون يك دل بيشتر ندارد: (ما جَعَلَ اللَّهُ لِرَجُلٍ مِنْ قَلْبَيْنِ فِي جَوْفِهِ).[٤٨٣] پس دل، يا جاى محبّت خدا و ايمان به اوست، يا جاى دوستى دنيا و رغبت به آن.
٣. جلب رحمت الهى. مسلّم است كسى كه براى خدا و جلب رضاى او، زُهد ورزد و به جاى عشق به دنيا، عشق به خدا و خدايىها را در دل، ساكن كند، مورد عنايت الهى واقع شده، رحمت بر او نازل مىشود و اين رحمت، توفيقات معنوى و اخروى بسيارى به دنبال خواهد داشت و خداوند، تلاش زاهد را به صورتهاى گوناگون كه مصلحت وى در آن باشد، جبران مىنمايد.
از امام على (ع) در اين باره نقل شده است:
إزهَدْ فى الدنيا تَنزِلْ علَيكَ الرَّحمَةُ.[٤٨٤]
دوستى دنيا را ترك كن تا رحمت، بر تو نازل شود.
[٤٨٢]. بحار الأنوار، ج ٧٣، ص ٤٩، ح ٢٠.
[٤٨٣]. سوره احزاب، آيه ٤.
[٤٨٤]. غرر الحكم، ح ٢٢٧٥.