آشنايى با حديث - استادان دانشكده علوم حديث - الصفحة ١٧١ - توانمندى

جوانان در سطح بالاى مديريتى و نظامى بهره برده است. اسامه بن زيد در حالى كه هجده ساله بود به فرماندهى لشكريان انتخاب شد[٢٩٠] و عتّاب بن اسيد در سنّ ٢١ سالگى به عنوان فرماندار مكّه منصوب شد.

پيامبر كه از جوّ اشراف زادگى مكه آگاه بود و نافرمانى برخى از آنان را پيش‌بينى مى‌كرد در پايانِ حكم نصب عتّاب بن اسيد از مخالفان خواست كه با وى به خاطر سنّ كم او به نافرمانى نپردازند زيرا:

فليسَ الاكبرُ هو الافضَلَ بلِ الافضل هو الاكبر.[٢٩١]

بزرگ‌تر، شايسته‌تر نيست، بلكه شايسته‌تر بزرگتر است.

بدينگونه پيامبر اكرم شايسته‌سالارى را بر سنّ و سال ترجيح داد و به همه اين را آموخت كه در مكتب اسلام رشد روحى و عقلى برتر از رشد جسمى است.

بى‌ترديد شجاعت همانند تمامى خصلت‌هاى پسنديده، آفاتى هم دارد كه بايد به آن‌ها هم توجه داشت. اعتماد بيش از حدّ به شجاعت سبب كاستى دورانديشى مى‌شود. بنابراين جوان شجاع از يك‌سو توانمندى‌هاى خود را باور دارد و از دگر سو با مسائل پيش‌رويش واقع‌گرايانه روبرو مى‌شود و رفتارهاى خود را با استوار انديشى تنظيم مى‌كند.

توانمندى‌

توانمندى و نيرومندى يكى از شاخصه‌هاى مهم جوان است. قرآن كريم در بيان دوره‌هاى گوناگون عمر انسان، جوانى را با نيرومندى شناسانده است:

الله الذى خلقكم من ضعفٍ؛ خدا همان كسى است كه شما را در حالى كه ناتوان بوديد آفريد [كودكى‌] ثم جَعَلَ من بعدِ ضعفٍ قُوّةً؛ آن گاه پس از ناتوانى نيرو بخشيد [جوانى‌] ثم جَعَلَ مِن بعد قوةٍ ضَعفاً وشيبةً؛[٢٩٢] سپس پس از توانمندى ناتوانى و پيرى قرار داد [پيرى‌].

[٢٩٠]. همان، ص ٦٨.

[٢٩١]. حكمت‌نامه جوان، ص ٦٨ به نقل از بحار الأنوار، ج ٢١، ص ١٢٣، ح ٢٠.

[٢٩٢]. سوره روم آيه ٥٤.