آشنايى با حديث - استادان دانشكده علوم حديث - الصفحة ١٩١ - آداب علم آموزى

دانش خود را به نادانى تبديل نكنيد.[٣٥٠]

يعنى كارى نكنيد كه علم، بى‌خاصيت شده، ديگر عنوان علم بر آن صدق نكند.

علم، در دنياى امروز، با از دست دادن جوهر و جهت راستين خود، به اين سرنوشت شوم، گرفتار شده و همچون جهل، كُشنده، فاسد كننده و خانمان‌سوز گرديده است؛ بلكه از جهل نيز زيان‌بارتر شده است. امير مؤمنان (ع) چه زيبا و دقيق فرموده است:

بسى دانشمند كه نادانى‌اش، او را كشته و دانشى كه به همراه داشته، او را سودى نبخشيده است.[٣٥١]

سرنوشت رقّت‌انگيز عالِمى كه بر اثر جهل، هلاك مى‌شود، حقيقتاً شگفت‌انگيز است. هنگامى كه سعد بن ابى وقّاص، گزارش سفرى را براى پيامبر (ص) نقل مى‌كند، جهل آنان را چنين به تصوير مى‌كشد: اى پيامبر خدا! من از نزد قومى به سوى تو مى‌آيم كه با چهارپايانشان يكسان‌اند!

پيامبر فرمود: «اى سعد! آيا تو را به چيزى شگفت‌تر از اين، آگاه نكنم؟ قومى كه آنچه را اينان نمى‌دانند، مى‌دانند؛ امّا همانند ايشان، [در عمل،] نادانى مى‌كنند».[٣٥٢]

اين سخن، زبانِ علم در جهان امروز است. جامعه متمدّن و آگاه اين روزگار، حقيقتاً از نادانى در رنج است و قربانىِ جَهل خويش. اين‌چنين است كه علم، بشر را

به كره ماه مى‌رساند، امّا نمى تواند كمترين نقشى در حركت انسان به سوى كمال مطلق، و رشد و تكامل انسانيت داشته باشد.[٣٥٣]

آداب علم‌آموزى‌

علم‌آموزى، همانند هر كار ديگرى، راه و روشى دارد و اگر كسى كه از راه آن حركت نكند، به نتيجه مطلوب، دست نمى‌يابد. به همين جهت، روش علم‌آموزى، از

[٣٥٠]. نهج البلاغة، حكمت ٢٧٤.

[٣٥١]. همان، حكمت ١٠٧.

[٣٥٢]. علم و حكمت در قرآن و حديث، ج ١، ص ٢٤.

[٣٥٣]. علم و حكمت در قرآن و حديث، ج ١، ص ٢٤.