آشنايى با حديث - استادان دانشكده علوم حديث - الصفحة ٢٠٤ - غنيمت شمردن خُردسالى و جوانى

خداوند مى‌فرمايد: «پنج چيز را در پنج چيز دادم، حال آن‌كه مردم، آن‌ها را در پنج چيز ديگر مى‌جويند و در نمى‌يابند: دانش را در گرسنگى و كوشش قرار دادم و مردم، آن را در پُرخورى و راحت‌طلبى مى‌جويند و نمى‌يابند ....

بنا بر اين، از عوامل موفّقيت در آموختن، ميانه‌روى در خوردن و پرهيز از پُرخورى است. اين كار، سبب سبُك شدن و آمادگى روح براى فراگيرى مى‌شود.

سحرخيزى‌

سحرخيزى، از ديگر رموز موفّقيت در آموختن است. براى بامداد، بركت‌هاى فراوانى شمرده شده كه يكى از آن‌ها، بالا بودن سطح يادگيرى است. پيامبر خدا (ص) مى‌فرمايد:

اغدوا فى طَلَبِ العِلمِ، فَإِنَّ الغُدُوَّ بَرَكةٌ وَ نَجاحٌ.[٣٩٢]

بامدادان، به جستجوى دانش برخيزيد، كه سحرخيزى،] مايه [بركت و كاميابى است.

ايشان، همچنين فرموده است:

اغدوا فى طَلَبِ العِلمِ، فَإِنّى سَئلتُ رَبّى أن يبارِك لُامَّتى فى بُكورِها.[٣٩٣]

بامدادان، به جستجوى دانش برخيزيد، كه من از پروردگارم خواستم تا بامدادِ امّتم را مبارك گردانَد.

پُرخوابى و از دست دادن اين زمان، ميزان موفّقيت را كاهش مى‌دهد. لذا بايد تدبيرى انديشيد تا از اوقات بامداد، بيشتر استفاده شود. لازمه اين كار، برنامه‌ريزى براى زمان خواب و بيدارى است.

غنيمت شمردن خُردسالى و جوانى‌

يادگيرى، فرآيند پيچيده و حسّاسى است كه نيازمند بهترين و مناسب‌ترين زمان‌هاست. همان گونه كه بايد بهترين اوقات روز را به يادگيرى اختصاص دهيم، بهترين سال‌هاى عمر را نيز بايد براى اين كار، در نظر بگيريم. در خُردسالى و

[٣٩٢]. همان، ح ١٠٢٦.

[٣٩٣]. همان، ح ١٠٢٧.