١ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص

علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ١٤١ - نقد و باز خوانی نظریه پالایش منابع حدیثی معتبر از روایات تقیهای

عملکرد مکلف خود را نشان می‌دهد. بدین جهت، در این تعاریف از کلماتی چون «اظهار موافقت» و «الموافقة فی قول» استفاده شد.

با توجه به آن چه گفته شد، به نظر می‌رسد تعریفی که از مجموع این تعاریف، بدون ایرادات وارد بر آنها، به دست می‌آید، چنین است:

التقیة اخفاء الحق عن الغیر او اظهار خلافه للتحفظ عن ضرر الغیر او لمصلحة اقوی؛

تقیه مخفی نمودن حق از دیگران یا اظهار خلاف آن، به جهت حفظ شدن از ضرر دیگران و یا رعایت مصلحت مهم‌تر است.

شرایط زمان ائمه:

امامان معصوم: پس از سپری شدن و اتمام دوره خلفای سه گانه (ابوبکر، عمر و عثمان) و پنج سال حکومت امیرالمومنین٧ با دو دوره حکومت امویان و عباسیان هم زمان بودند. این دو سلسله حکومت‌گر، هر چند در روش‌ برخورد با ائمه: تفاوت‌هایی داشتند، لکن در اصل تقابل با آن بزرگواران، نه تنها مشترک بودند، بلکه به نظر می‌آید که در این زمینه بنا داشتند گوی سبقت را از یکدیگر بربایند.

در این دوره‌ها ‌به واسطه کنار گذاشتن امامت، خلفایی ‌سر کار آمدند که شناختی نسبت به دین نداشته، و در عمل نیز پایبندی به اصول و ارزش‌های فردی و عبادی از ایشان دیده نشد. به مرور، در متن جامعه زمینه‌ای فراهم شد که‌اندک اندک آرا و نظریات مختلف مطرح شده و به دلیل به حاشیه رفتن مفاهیم دینی، مقوله «تحریف دین» به طور جدی جا باز نمود. شیعیان و پیروان واقعی اسلام و اهل بیت: در بدترین شرایط زندگی می‌نمودند و اهل‌بیت: به عنوان حجت الهی و نگهبانان اسلام با تحمل رنج‌ها ‌و سختی‌های طاقت فرسا، مبانی دینی را محافظت نموده و به دیگران رساندند و در این مسیر یا مسموم شده و یا به قتل رسیدند.[١]

اسباب مخفی نمودن مقصود در احادیث

تردیدی نیست که تقیه باعث می‌شود که حکم واقعی مطرح نشده و یا مخاطب، مقصود واقعی را از کلام معصوم٧ نفهمد. حال آیا این کتمان و بیان نکردن حکم، به


[١]دانشیاردانشگاهفردوسیمشهد.