١ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص

علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ١١٤ - کارکردهای تطبیق در احادیث تفسیری

ولی از جمله مواردی که می‌توان به آسانی، به عظمت و عمق روایات تفسیری اهل بیت:، در مقایسه با منقولات تفسیری دیگران پی برد، روایاتی است که در بار‌ه تجسیم، رؤیت خداوند و یا انبیا و رسولان الهی آمده است.

در برخی از کتب تفسیری روایاتی است که متضمن اهانت نسبت به ساحت مقدس انبیای الهی، حتی پیامبر بزرگوار اسلام است؛ به گونه‌ای که برخی از علمای اهل سنت از نقل مستقیم آن پرهیز کرده‌اند؛ از باب نمونه در روایات متعددی از اهل سنت در تفسیر آیۀ «وَ تُخْفِی فِی نَفْسِکَ مَا اللهُ مُبْدِیهِ؛ (ای پیامبر) تو چیزی را در دل پنهان می‌کنی که خداوند آن را آشکار می‌سازد»،[١] آمده است که این آیه در ارتباط با علاقۀ پیامبر به زینب بنت جحش، همسر زید بن حارثه، پسر خوانده‌اش است.

عبد الرزاق صنعانی در این باره از قتاده نقل می‌کند:

جاء زید الی النبیّ٦ فقال: إنّ زینب اشتدّ علیّ لسانها و أنا أرید أن أطلّقها، قال له النبیّ٦: اتق الله و أمسک علیک زوجک، و النبیّ یحبّ أن یطلّقها و یخشی قالة النّاس أن أمره بطلاقها فأنزل الله: «وَ تُخْفِی فِی نَفْسِکَ مَا اللهُ مُبْدِیهِ وَ تَخْشَی النَّاسَ وَ اللهُ أَحَقُّ أَنْ تَخْشَاهُ»؛[٢]

زید نزد پیامبر آمد و عرض کرد: زینب نسبت به من درشت‌گو شده است. از این رو،‌ من تصمیم دارم وی را طلاق دهم. پیامبر٦ فرمود: تقوای الهی پیشه کن و همسرت را نگه‌دار؛ در حالی که پیامبر در دلش دوست داشت زید همسرش را طلاق دهد (تا خودش با زینب ازدواج کند)، ولی از سخن مردم می‌ترسید که بگویند پیامبر به زید، دستور طلاق داده است. آن گاه این آیه نازل شد که: در دل پنهان می‌کنی آنچه که خداوند آن را آشکار می‌سازد و از مردم می‌ترسی، در حالی که خداوند سزاوارتر است تا از او بترسی.

با آن که مضمون این روایت هیج سنخیتی با مبانی اعتقادی اسلام ندارد، ولی در کتب تفسیری به صورت گسترده از ابن عباس و قتاده نقل شده است.

ابن حجر عسقلانی نیز در این باره می‌نویسد:

وردت آثار اخری أخرجها ابن ابی حاتم و الطبری و نقلها کثیر من المفسرین لا ینبغی التشاغل بها؛


[١]. الصحیفه العسکریه الجامعه،دعای٢٣،ص٢٢٨؛جمال الاسبوع،ص١٤٩-١٥٠.

[٢]‌ استادیارجامعةالمصطفیالعالمیة.