حدثني أبي، عن النضر بن سويد، عن القاسم بن سليمان، عن المعلی بن خنيس، عن أبي عبد الله†: إن هذا المثل ضربه الله لأمير المؤمنين†، فالبعوضه أمير المؤمنين† و ما فوقها رسول الله.[١]

اما صرف نظر از مشکل سندی تفسیر علی بن ابراهیم و ضعف معلی بن خنیس[٢] این نوع اخبار با مجموعه آموزه‌های دینی مرتبط با مقام شامخ پیامبرˆ و امیرالمؤمنین† سازگار نیست و در محدودۀ سیرۀ عقلا و در حجیت خبر واحد ثقه نمی‌گنجد.

در این بخش، شایسته است به حدود سیره عقلا بیشتر توجه شود. بعضی از داستان‌های تفسیری اسرائیلی، اگر چه سند قابل قبول هم داشته باشد، اما دچار سوء ظن به صدور است. روایات بافتنی، حکایت کنندۀ داستان‌های عجیب و غریب نمی‌تواند مورد قبول قرار بگیرد؛ چرا که سیره عقلا در امور عرفی عقلایی آن را برنمی‌تابد و امضای شارع بر این سیره در حوزه مطالب مربوط به شرع یا به طور کلی بر اساس همین حدود صورت می‌پذیرد.

نکته دیگر، آن که گرچه آیت الله فاضل با توجه به ادلۀ دیگر نیز می‌خواهد به مطلوب برسند و عدم وجود تعبیر منجزیت و معذریت در روایات را شاهد بر آن گرفته است و صِرف اسناد به شرع برای حجیت آنها را بر اساس ادله لفظی کافی دانسته است، اما باید گفت این نوع استدلال ناتمام است و مخالفین حجیت خبر واحد ثقه غیر فقهی ادعای وجود این عناوین را در روایات ندارند، بلکه آنها بر اساس موضوعاتی که در آیات و رویات به صورتی مورد بحث قرار گرفته است (از جمله در آیه نبأ) و تردید در توسعه دلیل لفظی، به بیش از آنچه در سیره عقلاست، به نتیجه خود رسیده‌اند. نکته قابل توجه، آن که گرچه

[١]. ر.ک : البدر الزاهر فی صلوة الجمعة و المسافر، ص ٣١١؛ القواعد الفقهیه، ج ٤، ص ٣٥٤؛ منتهی الاصول، ص ٦١٩.

[٢]. سورۀ بقره، آیۀ ٢٦.