پس از سفارشات پیامبر بر کتابت، کتاب‌هایی در زمان آن حضرت به نگارش در آمد[١]. اما به دلیل نا آشنایی بیشتر صحابه با کتابت و منع کتابت توسط خلفای پس از پیامبر، حفظ کردن و نقل شفاهی حدیث شیوه رایج تدریس حدیث در قرن اول هجری گردید.

از ابتدای قرن دوم هجری و با پایان یافتن ممنوعیت کتابت حدیث، نگارش حدیث جایگزین نقل شفاهی گردید. در این دوره با توجه به موقعیت ممتازی که امام باقر† و امام صادق† پیدا کردند، تدوین حدیث رشد چشمگیری پیدا نمود. و کتاب‌های بسیاری در موضوعات گوناگون تألیف شد.

نجاشی و شیخ طوسی در دو کتاب ارزشمند رجال و فهرست به جمع آوری و معرفی هزاران کتاب حدیثی سه قرن اوّل همت گماردند[٢]؛ برای نمونه مجموع آثار هشام کلبی، فضل بن شاذان، محمد بن ابی عمیر، یونس بن عبد الرحمن، علی بن ابراهیم، احمد بن محمد بن خالد در حدود هزار کتاب حدیثی است[٣].

[١] . المستدرك، ج٤، ص٢٥٤.

[٢] . ر.ک: مسند الشهاب، ج ٢، ص ١٠١.

[٣]عضو هیأت علمی پژوهشکده علوم و معارف حدیث.