ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٧٣ - دليل اين قراءتها

دليل اين قراءتها:

ابو على گويد: كسى كه (يخرج) خوانده قول او واضح است، براى آنكه لؤلؤ و مرجان را بيرون ميآورند و بخودى خود بيرون نميآيند.

و كسى كه يخرج خوانده قرار داده فعل را براى لؤلؤ و مرجان و آن شايع است، زيرا وقتى بيرون آورده شدند، پس بيرون آمده‌اند، و گفت خارج ميشود از آن دو دريا لؤلؤ و نگفت از يكى از آن دو بنا بر حذف مضاف چنان كه فرمود: «على رجل من القريتين عظيم على ذلك».

و ابو الحسن گويد: عدّه‌اى پندارند كه آن از آب شيرين هم بيرون مى آيد و مرجان لؤلؤ و مرواريد كوچك است و مفرد آن مرجانه است.

ذو الرمّه گويد:

مثل آنكه رشته مرواريد از آن بانو آويخته بر گردن بچّه آهوى مشاقر است (و مشاقر نام مكانيست).

و المنشئات كشتى‌هاى بلند سيّار است، پس كسى كه شين را فتح داده براى آنست كه آنها ايجاد شده و بجريان افتاده‌اند نه اينكه خودشان بخودى خود بجريان افتاده باشند، و آنكه (المنشئات) خوانده نسبت فعل را بنا بر شروع بخود آنها داده، چنانچه گفته ميشود مات زيد، و مرض عمرو و مثل اين از آنچه را كه فعل اضافه باو ميشود هر گاه در آن يافت شود، و حال آنكه در حقيقت آن براى غير اوست، و معناى «منشئات» سير است، پس مفعول حذف شده براى علم بآن و اضافه سير باو نيز شايع است، براى آنكه سير آن در-