ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٦٦ - اختلاف مفسرين و فقهاء درباره تكرار قول

اختلاف مفسّرين و فقهاء درباره تكرار قول‌

مفسّرين و فقهاء درباره معناى عود و تكرار اينجا اختلاف كرده‌اند:

قتاده گويد: آن عزم و تصميم بر آميزش با آن زنست، و آن مذهب مالك و ابو حنيفه است.

و بعضى گويند: معناى عود اينست كه آن زن با عقد نگهدارد و تعقيب نكند ظهار را بطلاق دادن و اين چنين است كه هر گاه او ظهار كرد از او پس قطعا قصد حرام كردن آن زن نمود، پس اگر آن بطلاق رسيد، پس بتحقيق قبل از تزويج شده و كفّاره‌اى هم بر او نيست و اگر بعد از ظهار از طلاق دادن ساكت ماند مدّتى كه ممكن بود كه او را در آن طلاق گويد، پس اين ندامت و پشيمانى از اوست بر آنچه شروع كرد و آن عود و برگشت بچيزيست كه بر آن بوده، پس در اين موقع كفّاره واجبست و آن مذهب شافعى است، و استدلال كرده بر اين بآنچه از ابن عباس روايت شده كه او تفسير كرده عود در آيه را بندامت، پس گفت: پشيمان ميشوند و برميگردند بالفت و دوستى.

و فراء گويد: (يعودون لما قالوا و الى ما قالوا و فيما قالوا) معنايش بر مى گردند از آنچه را كه گفتند گفته ميشود عود كرد بآنچه كه كرده بود يعنى نقض كرد آنچه را كه كرده بود و ممكنست كه گفته شود عود كرد بآنچه كه كرده بود كه مى خواست بار ديگر بكند آن را.

ابو العاليه گويد: عود آنست كه تكرار كند لفظ ظهار را و آن مذهب اهل ظاهر (ظاهريّه) است و آنها احتجاج كرده‌اند به اينكه ظاهر لفظ عود دلالت بر تكرار قول ميكند.