مقوله اضافه ، مقوله جده ، مقوله فعل ، مقوله انفعال . به عقیده ارسطوئیان ، حرکت ، تنها در مقوله کم و مقوله کیف و مقوله‌ این واقع می‌شود . در سایر مقولات حرکت صورت نمی‌گیرد . تغییرات سایر مقولات همه دفعی است و به عبارت دیگر سایر مقولات از ثبات نسبی‌ برخوردارند ، و سه مقوله‌ای هم که حرکت در آنها وقوع می‌یابد ، نظر به این‌ که خود حرکت دائم نیست ، گاه هست و گاه نیست ، بر آن سه مقوله نیز ثبات نسبی حکمفرما است . پس در فلسفه ارسطو ثبات بیش از تغییر ، و یکنواختی بیش از دگرگونی به چشم می‌خورد . بو علی سینا معتقد شد که در مقوله وضع نیز حرکت صورت می‌گیرد . یعنی‌ او ثابت کرد که برخی حرکات ، مانند حرکت کره بر گرد محور خودش ، از نوع حرکت وضعی است نه از نوع حرکت أینی . از اینرو حرکات أینی بعد از بو علی اختصاص یافت به حرکات انتقالی . آنچه بو علی کشف کرد و مورد قبول دیگران واقع شد وجود یک حرکت دیگر نبود ، بلکه توضیح ماهیت یک‌ نوع حرکت بود که دیگران آنرا از نوع حرکت أینی می‌دانستند و او ثابت‌ کرد که از نوع حرکت وضعی است . از جمله تحولات اساسی که در فلسفه اسلامی و به وسیله صدرالمتألهین رخ‌ داد ، اثبات حرکت جوهریه بود . صدرالمتألهین ثابت کرد که حتی بر اصول‌ ارسطوئی ماده و صورت نیز باید قبول کنیم که جواهر عالم در حال حرکت‌ دائم و مستمر می‌باشند ، یک لحظه ثبات و همسانی در جواهر عالم وجود ندارد و اعراض ( یعنی نه مقوله دیگر ) به تبع جوهرها در حرکت‌اند . از نظر صدرالمتألهین ،