ذات خود دو گونه گردد : ذهنی و عینی ، جای آن در فلسفه است . بوعلی در اوایل الهیات شفا به طور اشاره و صدرالمتألهین در تعلیقات‌ خویش بر الهیات شفا به طور صریح و به تفصیل گفته‌اند که گاهی یک مسأله‌ از دو نظر با دو فن مربوط می‌شود ، مثلا هم به فلسفه مربوط می‌شود و هم به‌ علوم طبیعی .

حقیقت و خطا

مسأله وجود ذهنی از یک زاویه دیگر که مورد مطالعه قرار گیرد ، مربوط می‌شود به ارزش واقع نمائی ادراکات . یعنی مربوط می‌شود به اینکه‌ ادراکات و احساسات و تصورات ما درباره عالم خارج چه اندازه " واقع‌ نما " است . یکی از مسائل مهم که از قدیم الایام مورد توجه فلاسفه بوده است این است‌ که آیا آنچه ما به وسیله حواس یا به وسیله عقل درباره اشیاء ادراک‌ می‌کنیم با واقع و نفس الامر مطابقت دارد یا نه ؟ گروهی چنین فرض می‌کنند که برخی ادراکات حسی یا عقلی ما با واقع و نفس الامر مطابقت دارد و برخی ندارد . آن ادراکاتی که با " واقعیت " مطابق است " حقیقت " خوانده می‌شود و آنچه که مطابق نیست " خطا " نامیده می‌شود . ما پاره‌ای از خطاهای حواس را می‌شناسیم . باصره ، سامعه ، ذائقه ، لامسه ، شامه ، جایز الخطا است . در عین حال اکثر ادراکات حسی ما عین حقیقت است . ما شب و روز را ، دوری و نزدیکی را ، بزرگی و کوچکی حجم را ،