خويش است: «اشهد ان لا اله الّا اللّه و انّ جدّك محمّد (ص) رسول اللّه» و اسلام آورد و مولاى «١» حسين- رضوان اللّه عليه- شد، و آن سر بديشان باز داد، و ايشان اندر صندوق كردند و برفتند.
چون به نزديك دمشق رسيدند، به زر نگاه كردند كه از آن راهب بستده بودند، همه سفال گشته بود و به جاى مُهر بر آن پديد گشته بر يك روى: «وَ لا تَحْسَبَنَّ اللّه غافِلًا عَمّا يَعْمَلُ الظّالِمون»، و بر ديگر روى پديد گشته به قدرت بارى تعالى: «وَ سَيَعْلَمُ الَّذينَ ظَلموا اىّ مُنقَلِبٍ يَنقَلِبون». آن همه زرها فراهم كردند و به جوى آب اندر انداختند. بسيار كسى از ايشان بگريست و توبت كرد، و هم بر آن به كوه و دشت شد، و بسيار بودند كه اصرار آوردند و آن زنان اسير و كودكان سر برهنه بر اشتر به دمشق اندر بردند و آن سر، اندر پيش او نهادند اندر طشتى، و قضيبى بر آن لب و دندان وى همى زد، و اين خبر به كتاب خلفا به تمامى گفته آيد و معروف است.
٤. تاريخ گرديزى‌
زين الاخبار يا تاريخ گرديزى تأليف ابوسعيد عبدالحّى ابن ضحّاك بن محمود گرديزى از علماى بنام سده پنجم هجرى است. نثر اين اثر تاريخى، نثرى است فنّى و زيبا كه از استحكام لفظى برخوردار است. مؤلّف اين كتاب كه با ابوريحان بيرونى و ابوالفضل بيهقى- مؤلّف تاريخ بيهقى- معاصر بوده، به تاريخ عمومى جهان از ولادت حضرت آدم (ع) تا حوادث سال ٤٣٢ ه ق- پرداخته و علاوه بر تاريخ اسلام و ايران، مؤخّره‌اى نيز در اين كتاب در مورد استخراج تواريخ از يكديگر و اعياد غير مسلمين- يهود و هندوان و مسيحيان- دارد كه براى اهل فن قابل استفاده است. در تاريخ گرديزى در باب روز عاشورا آمده است:
اندرين روز (عاشورا)، مقتل امير المؤمنين حسين بن علىّ بن ابى طالب- رضى اللّه عنهما بود به كربلا، و اين سخت بزرگوار روز است و چون اين روزها باشد بسيار مردم از هر جا به كربلا آيند به زيارت گور حسين- رضى الله عنه- و آنجا دعا گويند و شيعه آن روز را بزرگ دارند و اندر او صدقه دهند و بر حسين على- رضى الله تعالى عنهم- نوحه كنند و بر يزيد لعنت كنند .... اندرين روز [١٦ صفر]، سر حسين على- رضى الله تعالى عنهم- اندر دمشق آوردند به نزديك يزيد-