من ظاهرها»[١] پس به اصابت رأى و متانت حزم اهل شور و از افكار باريك دورانديش ايشان و از عزم مصلحانه مآل‌انديش اهل مشورت، در رفع حادثات و رفع غائلات، از خدمات و زحمات نجات توان يافت، و به رهنمايى خيال و انديشه فكر صائب و نظر ثاقب به سر منزل سعادت توان شتافت.

و از نصايح شاپور است كه مى‌فرمايد: «لا عصمة الّا بتوفيق اللّه و لا حلم الّا بتأييده و لا صدق الّا بنيّته و لا رأى الّا بالمشاورة»[٢] كه بنيان توفيق را جز به مصالح عصمت و بناى تأييد را جز به آلت حلم، به چيز ديگر نتوان نهاد. و باب سعادت نيّت را جز به مفتاح صدق، به كليد ديگر نتوان گشود. و نام علم و حكمت را جز در دارالشّوراى معرفت، در كفّ با كفايت مشورت، به دست ديگرى نتوان داد. زيرا كه بنى نوع بشر بر طبايع مختلفه مخلوق گشته‌اند. روح لطيف و جسم كثيف آنان به يكديگر ممزوج گرديده و تركيب شده و نور عقل و ظلمت جهل ايشان به هم آميخته. از اين جهت هريكى را مذهبى جداگانه و مشربى على حدّه مى‌باشد؛ لهذا با اختلاط سليقه و امتزاج عقيده، غير از طريق مشاوره، عقايد صحيحه از ايشان نتوان استخراج نمود. پس آنچه از تواريخ و آثار و احاديث و اخبار ظاهر است بر هر فرقه‌اى از امم و بر هر گروهى از ملل، لازم است كه از براى نگاهدارى قوانين شريعت و براى حفظ قواعد امور مملكت، و ترتيب اساس آسايش ملّت، از علماى بافطانت و از دانايان از رجال دولت و صلحا از رعيّت كه از قواعد مدنيّت و مكارم اخلاق بشريّت، علمى كافى و اطلاعى وافى دارند، مانند پروين‌[٣] در گرد هم آيند

[١] - يعنى:« هنگامى كه امراى شما بهترين افراد شما و ثروتمندان شما سختى‌ترين مردمان باشند، و كارهايتان با تدبيرسنجى پيش برود آنگاه زندگى براى شما بهتر از مرگ است. و اگر امراى شما افراد شرور و ثروتمندان شما مردمان بخيل باشند و كارهايتان بدون تدبيرسنجى صورت پذيرد، در اين صورت، مردن براى شما بهتر از زندگى است.» آثار الصادقين، ج ١٠، ص ١٥٧.

[٢] - يعنى:« بى‌گناهى و خويشتندارى ممكن نيست مگر در( سايه) رستگارى خداوند يكتا، و خوددارى و بردبارى امكان ندارد مگر با كمك و يارى او، و اخلاص و راستى امكان ندارد مگر اينكه نيت و اراده و هدف او باشد و رأى و نظر( مفيد) نيست مگر آنگاه كه انديشه و تدبيرخواهى شود.»

[٣] - پروين: چند ستاره درخشان ... كه از تعداد بسيارى ستاره تشكيل شده ولى فقط شش ستاره آن با چشم ديده مى‌شود كه در يكجا به صورت خوشه جمع شده و باهم در فضا حركت مى‌كنند، به عربى ثريا مى‌گويند.