رساله توضيح المسائل - التبريزي، الميرزا جواد - الصفحة ٥٨ - شرائط وضو
مسأله ٢٧٦- وضو گرفتن از حوض تيمچهها و مسافرخانهها و مانند اينها براى كسانى كه ساكن آنجاها نيستند، در صورتى صحيح است كه معمولا كسانى هم كه ساكن آنجاها نيستند از آنها وضو بگيرند.
مسأله ٢٧٧- وضو گرفتن در نهرهاى بزرگ اگرچه انسان نداند كه صاحب آنها راضى است، اشكال ندارد، و بعيد نيست اگر صاحب آنها از وضو گرفتن نهى كند يا اينكه انسان بداند كه مالك راضى نيست يا اينكه مالك، صغير يا مجنون باشد يا اينكه آن نهرها در تصرّف غاصب باشند، در تمام اين چند صورت وضو گرفتن با آب آنها باز جايز باشد.
مسأله ٢٧٨- اگر فراموش كند آب غصبى است و با آن وضو بگيرد، صحيح است، ولى كسى كه خودش آب را غصب كرده اگر غصبى بودن آن را فراموش كند و وضو بگيرد، وضوى او باطل است.
«شرط چهارم» آنكه ظرف آب وضو مباح باشد.
«شرط پنجم» آنكه ظرف آب وضو طلا و نقره نباشد. و تفصيل اين دو شرط در مسأله بعدى ذكر مىشود.
مسأله ٢٧٩- اگر آب وضو در ظرف غصبى يا طلا و نقره است و غير از آن آب ديگرى ندارد، در صورتى كه بتواند به وجه مشروعى آن آب را در ظرف ديگر خالى نمايد لازم است خالى كرده وبعداً وضو بگيرد، و چنانچه ميسور نباشد بايد تيمّم كند، و اگر آب ديگرى دارد لازم است با آن وضو بگيرد، و در هر صورت اگر معصيت كرده و با دست و مانند آن آب را بر اعضاء وضو بريزد وضويش صحيح است، و اگر در ظرف غصبى يا طلا و نقره وضوى ارتماسى بگيرد وضوى او باطل است چه آب ديگرى داشته باشد يا نه.
مسأله ٢٨٠- حوضى كه مثلا يك آجر يا يك سنگ آن غصبى است، در صورتى كه برداشتن آب در عرف، تصرّف در آن آجر يا سنگ نباشد اشكالى ندارد، و در صورتى كه تصرّف باشد برداشتن آب حرام ولى وضو صحيح است.
مسأله ٢٨١- اگر در صحن يكى از امامان يا امامزادگان كه سابقاً قبرستان بوده حوض يا نهرى بسازند، چنانچه انسان نداند كه زمين صحنى را براى قبرستان وقف كردهاند، وضو گرفتن در آن