رساله توضيح المسائل - التبريزي، الميرزا جواد - الصفحة ٤٥٠ - ارث دسته اول
ارث دسته اول
مسأله ٢٧٤٠- اگر وارث ميّت فقط يك نفر از دسته اول باشد، مثلا پدر يا مادر يا يك پسر يا يك دختر باشد، همه مال ميّت به او مىرسد، و اگر پسر و دختر باشند، مال را طورى قسمت مىكنند كه هر پسر دو برابر دختر ببرد.
مسأله ٢٧٤١- اگر وارث ميّت فقط پدر و مادر او باشند، مال سه قسمت مىشود، دو قسمت آن را پدر، و يك قسمت را مادر مىبرد، ولى اگر ميّت دو برادر يا چهار خواهر يا يك برادر و دو خواهر داشته باشد كه همه آنان مسلمان و آزاد و پدرى باشند، يعنى پدر آنان با پدر ميّت يكى باشد، خواه مادرشان هم با مادر ميّت يكى باشد يا نه، اگرچه تا ميّت پدر و مادر دارد اينها ارث نمىبرند، امّا بواسطه بودن اينها، مادر شش يك مال را مىبرد و بقيّه را به پدر مىدهند.
مسأله ٢٧٤٢- اگر وارث ميّت فقط پدر و مادر و يك دختر باشد، چنانچه ميّت دو برادر يا چهار خواهر يا يك برادر و دو خواهر پدرى نداشته باشد، مال را پنج قسمت مىكنند، پدر و مادر هركدام يك قسمت، و دختر سه قسمت آن را مىبرد. و اگر دو برادر يا چهار خواهر يا يك برادر و دو خواهر پدرى داشته باشد، مال را شش قسمت مىكنند: پدر و مادر، هر كدام يك قسمت و دختر سه قسمت مىبرد و يك قسمت باقيمانده را چهار قسمت مىكنند: يك قسمت را به پدر و سه قسمت را به دختر مىدهند و در نتيجه مال ميّت را ٢٤ قسمت مىكنند: ١٥ قسمت آن را به دختر و ٥ قسمت آن را به پدر و ٤ قسمت آن را به مادر مىدهند.
مسأله ٢٧٤٣- اگر وارث ميّت فقط پدر و مادر و يك پسر باشد، مال را شش قسمت مىكنند، پدر و مادر هر كدام يك قسمت، و پسر چهار قسمت آن را مىبرد. و اگر چند پسر يا چند دختر باشند، آن چهار قسمت را به طور مساوى بين خودشان قسمت مىكنند. و اگر پسر و دختر باشند، آن چهار قسمت را طورى تقسيم مىكنند كه هر پسرى دو برابر يك دختر ببرد.
مسأله ٢٧٤٤- اگر وارث ميّت فقط پدر يا مادر و يك يا چند پسر باشند، مال را شش قسمت مىكنند: يك قسمت آن را پدر يا مادر و پنج قسمت را پسر مىبرد. و اگر چند پسر باشند، آن پنج قسمت را به طور مساوى تقسيم مىنمايند.