رساله توضيح المسائل - التبريزي، الميرزا جواد - الصفحة ٤٥٣ - ارث دسته دوم
به طورى كه در مسائل پيش گفته شد ارث خود را مىبرند. ولى براى آنكه زن يا شوهر ارث مىبرند، از سهم برادر و خواهر مادرى چيزى كم نمىشود و از سهم برادر و خواهر پدر و مادرى يا پدرى كم مىشود، مثلا اگر وارث ميّت شوهر و برادر و خواهر مادرى و برادر و خواهر پدر و مادرى او باشد، نصف مال به شوهر مىرسد، و يك قسمت از سه قسمت اصل مال را به برادر و خواهر مادرى مىدهند، و آنچه مىماند مال برادر و خواهر پدر و مادرى است، پس اگر همه مال او شش تومان باشد: سه تومان به شوهر، و دو تومان به برادر و خواهر مادرى، و يك تومان به برادر و خواهر پدر و مادرى مىدهند. و اگر ميّت يك برادر يا يك خواهر مادرى و يك يا چند خواهر پدرى و مادرى باشد، شش يك مال سهم خواهر مادرى و بقيّه سهم خواهر پدرى و مادرى است.
مسأله ٢٧٥٨- اگر ميّت خواهر و برادر نداشته باشد، سهم ارث آنان را به اولادشان مىدهند، و سهم برادرزاده و خواهرزاده مادرى به طور مساوى بين آنان قسمت مىشود، و از سهمى كه به برادرزاده و خواهرزاده پدرى يا پدر و مادرى مىرسد بنابر مشهور هر پسرى دو برابر دختر مىبرد، ولى بعيد نيست كه بين اينها نيز به طور مساوى قسمت شود و احوط رجوع به صلح است.
مسأله ٢٧٥٩- اگر وارث ميّت فقط يك جد يا يك جدّه است، چه پدرى باشد يا مادرى، همه مال به او مىرسد، و با بودن جد ميّت، پدر جد ارث نمىبرد.
مسأله ٢٧٦٠- اگر وارث ميّت فقط جد و جدّه پدرى باشد، مال سه قسمت مىشود: دو قسمت را جد و يك قسمت را جدّه مىبرد. و اگر جد و جدّه مادرى باشد، مال را به طور مساوى بين خودشان قسمت مىكنند.
مسأله ٢٧٦١- اگر وارث ميّت فقط يك جد يا جدّه پدرى و يك جد يا جدّه مادرى باشد، مال سه قسمت مىشود: دو قسمت را جد يا جدّه پدرى و يك قسمت را جد يا جدّه مادرى مىبرد.
مسأله ٢٧٦٢- اگر وارث ميّت جد و جدّه پدرى و جد و جدّه مادرى باشد، مال سه قسمت مىشود، يك قسمت آن را به جد و جدّه مادرى به طور مساوى بين خودشان قسمت مىكنند، و دو قسمت آن را به جد و جدّه پدرى مىدهند، و جد دو برابر جدّه مىبرد.
مسأله ٢٧٦٣- اگر وارث ميّت فقط زن و جد و جدّه پدرى و جد و جدّه مادرى او باشد، زن ارث خود را به تفصيلى كه بعداً گفته مىشود مىبرد، و يك قسمت از سه قسمت اصل مال را به جد و