متافيزيك از نظر رئاليزم - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٥٠ - جبر و اختيار

باشد مدخليّت دارد و بعضى از امورات را او ايجاد ميكند بايد متوجه باشد عقيده او از نظر قرآن شرك است.

جبر و اختيار

مسأله‌ى افعال اختيارى انسان از مشكلات علم فلسفه و كلام ميباشد.

آيا انسان در كارهاى خود مختار است، و اعمال او از اراده‌ى خودش صادر مى‌شود يا آنكه مجبور است، و هر كاريكه از او سر ميزند بواسطه‌ى خواست خداوند و اراده‌ى نافذ واجب الوجود است.

اگر شق اوّل را بپذيريم موضوع توحيد خالق خلل يافته، مؤثرين زيادى در عالم وجود خواهند گرفت و هر انسان خالق و آفريننده‌ى افعال خود خواهد شد.

اگر شق دوم را قبول كنيم بايد تمام انواع كفر و فسق و معاصى و قبايح بندگان را بخداوند نسبت بدهيم زيرا اراده‌ى او علّت اين اعمال شده و بنده مسؤليتى نداشته است.

اساسا روى نظريه‌ى (جبر) تكليف انسانها و انزال كتب و ارسال رسل لغو و بيهوده است چون مردم از خود اختيارى ندارند.

يكى ميگويد:

ديگرى ميگويد: