آشنايى با حديث - استادان دانشكده علوم حديث - الصفحة ٢٤١ - شناخت آخرت

طلب وى برآيد، تا وى روزى خود را به تمام از آن دريافت كند و هر كه دنيا را طلبد، آخرت در طلب وى برآيد و مرگش فرا رسد و دنيا و آخرتش را بر وى تباه كند.

ذيل روايت، تنها نگرانى زاهد را نيز برطرف مى‌سازد و به او يادآور مى‌شود كه بى‌رغبتى به دنيا، منافاتى با طلب رزق ندارد و از روزى او نيز نمى‌كاهد. روايت اميرمؤمنان (ع) پشت گرمى ديگرى در اين باره است:

إنَّ زُهدَ الزَّاهِدِ فى هذِهِ الدُّنيَا لا يَنقُصُهُ مِمّا قَسَمَ اللهُ لَهُ فيها وَ إِن زَهِدَ، وإنَّ حِرْصَ الحَريصِ على عاجِلِ زَهرَةِ] الحَياةِ [الدُّنيَا لا يَزيدُهُ فيها وَ إِنْ حَرِصَ، فَالمَغبُونُ مَنْ حُرِمَ حَظُّهُ مِنَ الْآخِرَةِ.[٥٠٠]

بى اعتنايى شخص پارسا، به اين دنيا، از روزى‌اى كه خداوند براى او مقدّر فرموده، چيزى نمى‌كاهد، هر چند بى‌اعتنايى و زهد ورزد، و حرصِ حريص بر زينتِ زودهنگام دنيا، چيزى بر روزى مقدّر او، نمى‌افزايد، هر چند حرص ورزد. پس زيانكار، كسى است كه از بهره آخرت خود، محروم بمانَد.

شناخت آخرت‌

آگاهى از جهان واپسين و آنچه به كار آن جا مى‌آيد، از دو زاويه بر زهد اثر مى‌گذارد، نخست- نعمت‌هايى كه در ازاى گذشت و كناره‌گيرى از نعمت‌هاى دنيا به دست مى‌آيد و دوم، عذاب‌هايى كه در برابر رغبت‌هاى لجام گسيخته و بيرون از حدّ و مرز دنيايى، سزاوار انسان مى‌شود.

احاديث متعددى به نگرش نخست، اشاره كرده و به توصيف نعمت‌هاى بهشتى پرداخته و برترى حقيقى آن را بر نعمت‌هاى اندك و زودگذر دنيا نشان داده‌اند. زيبايى و لذتى كه در اين سخنان، مى‌شود، مقايسه دنيا و آخرت را از پايه، ويران مى‌كند و سرور و شادمانى آنچه را در آخرت به ما مى‌دهند با آنچه در اينجا داريم، قابل مقايسه نمى‌دانند. بزرگى، خجستگى، جاودانگى و خرّمى نعمت‌هاى آخرت چنان است كه مى‌سزد انسان جاده دراز زندگى را در سنگلاخ مشكلات و زير آفتاب‌

[٥٠٠]. الكافى، ج ٢، ص ١٢٩، ح ٦.