احمد بن محمد بن زیاد، معروف به ابن الأعرابی (م ٣٤٠ ق) در کتاب المعجم ـ که مورد توجه
بزرگانی چون ذهبی و ابن حجر عسقلانی بوده است[١] ـ داستان یاد شده را به اسناد خود از «ابن
بحینه» نقل کرده است. ابن بحینه می گوید: وقتی عمر مرد، [با خود] گفتم: به خدا قسم! نزد علی† می‌روم تا سخنش را بشنوم. پس علی† در حالی که غسل کرده بود، خارج شد و پس از مدتی
سکوت گفت:

لله نادبة عمر عاتکة، و هو یقول: واعمراه! مات والله نقی الثوب، مات والله قلیل العیب، أقام العوج و أبرأ العهد. واعمراه! ذهب والله بحظها و نجا من شرها، واعمراه! ذهب والله بالسنة و أبقی الفتنة. قال علی والله ما قالتْ و لکنها قُوِّلَتْ؛

خدا ندبه‌گر عمر، عاتکه را خیر دهد! در حالی که می‌گفت: به خدا قسمى! پاک جامه مرد، به خدا قسم! کم عیب مرد، کجی‌ها را راست و عهد را ادا کرد. دریغا بر عمر! به خدا قسم از خلافت بهره برد و از شرّش نجات یافت، دریغا بر عمر! به خدا قسم سنت را برد و فتنه را باقی گذاشت. آن‌گاه علی† گفت: به خدا سوگند، او [این سخنان را] نگفت، بلکه به او یاد دادند.[٢]

[١]. کلمه «العهد» تصحیف کلمه «العمد» است. ر.ک: نهج البلاغه، خ٢٢٨ و نیز: تاریخ الامم و الملوک، ج٤، ص٢١٨).

[٢]. تاریخ المدینة، ج٣، ص٩٤١.