راهیابی تصحیف نوشتاری به میزان قابل توجهی افزایش یافته است؛[١] مثلاً گاهی نفهمی یا بدفهمی راویان عامل تصحیف می‌گردد. علامه مجلسی در پی حدیثی در زمینه عرش و کرسی می‌نویسد:

وَ اعلَم أَنَّ هذا الخبرَ مِنَ المتشابهاتِ و غوامضِ المخبیاتِ و الظاهرُ أنه وَقَعَ مِنَ الرُواة و النُسّاخِ لِعَدمِ فَهمِهِم مَعناهُ تَصحِیفاتٌ و تحریفاتٌ؛[٢]

بدان که این خبر از متشابهات است و بسیار مبهم، و ظاهر، آن است که چون راویان و نسخه برداران معنای حدیث را نفهمیده‌اند، دچار تصحیف و تحریف‌هایی شده است.

در زیارت عاشورا کلمه «جَاهَدَتْ»، در عبارت «اللَّهُمَّ الْعَنِ الْعِصَابَه الَّتِی جَاهَدَتِ‌ الْحُسَین‌»[٣] ، تصحیف‌یافته کلمه «جَاحَدَتْ»[٤] و یا «حَارَبَتْ»[٥] است.

نمونه‌ای از تصحیف نسخه‌برداران: امام سجاد† در روز عرفه شنید که سائلی از مردم سؤال می‌کند، به او فرمود:

[١]. الطرائف فی معرفة مذاهب الطوائف، ج ٢، ص ٤٥٩.

[٢]. الكافی، ج ٥، ص ٤٤٨؛ وسائل الشیعة، ج ١٤، ص ٤٣٦.

[٣]. از این باب است، حدیث: «إِنَّ مِنَ السُّنَّةِ لُبْسَ لباسَ. الْخَاتَم؛‌ انگشتر به دست كردن سنت است» (تحف العقول عن آل الرسول، ص٣٦٦).

[٤]. الرعایة، ص١١٠؛ نهایة الدرایة، ص٣٠٥؛ مقباس الهدایة، ج١, ص٢٤٠ ـ ٢٤١.

[٥]. دانشنامه جهان اسلام، ج٧، ص٣٥٤.