فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٨٩
دانسته است. ثانياً، هيچ نشأنه قطعى بر موافقت او در آرا و فتاوا با اهل سنت نيست. چنان كه در بررسى آراء نادر و مخالفت هاى او با مشهور اماميّه خواهيم ديد كه او با آراء عامه مخالفت كرده است. ميزان نزديكى و تأثير پذيرى عمانى از آراء اهل سنت را بررسى خواهيم كرد.
جايگاه روايات نزد عمانى
پس از بررسى نقش فقهى و كلامى و اصولى عمّانى جاى طرح اين پرسش است كه نقش او در زمينه روايت چه بوده است؟ پاسخ به اين سؤال، تأمل و دقت خاصى را مى طلبد؛ زيرا دورانى كه او در آن قرار داشته ، درزمينه علمى، نقل، حفظ و گردآورى حديث بر ساير علوم غلبه داشته و تمام دانش ها به رنگ زبان حديث نه زبان اصطلاحى خود درآمده بود.
پيش از اين از شخصيت فقهى عمانى سخن گفتيم و ياد كرديم كه او از فقيهان نامور در مدرسه اجتهاد و از فقهاى بزرگ ما است؛ بلكه نخستين كسى است كه اساس رأى و اجتهاد را پى ريزى كرد و مباحث اصول و فروع را عمق بخشيد. حال جاى اين پرسش است كه آيا اين سخن او در نقل حديث نقشى نداشته است؟
در آغاز چنين به نظر مى رسد كه سخن او در برخورد با روايات نقشى نداشته؛ زيرا به تأليفى از او درباره حديث برنمىخوريم.اما با تأمل درمى يابيم كه مطلب غير از اين است. شاهد مدعاى ما نكات ذيل است:
١.كتاب «المتمسك بحبل آل الرسول» دربرگيرنده رواياتى است كه به تنهايى از ائمه(ع) نقل كرده است؛ چنان كه شهيد در ذكرى (٧٨) از او اين چنين نقل كرده است:
ازابن ابى عقيل به نقل از ائمه(ع) درتفسير آيه {الَّذِينَ هُمْ عَلَى صَلاتِهِمْ دَائِمُونَ} (٧٩) آمده است: يعنى برانجام سنت پيامبر(ص) استمرار مى دهند. اگر سنتى در شب از آنان فوت شود درروز قضايش را به جا مى
(٧٨) ذكرى،ص١٣٧.
(٧٩) معارج،آيه٢٣.