ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٤١ - فطرت چيست

آنها نمى پردازيم . ما كوشش مى كنيم كه تعريف مناسبى براى فطرت بيان كنيم :
فطرت چيست فطرت عبارت است از جريان طبيعى و قانونى نيروهايى كه در انسان بوجود مى آيد . بنا بر اين براى هر يك از نيروهاى غريزى و مغزى و روانى فطرتى وجود دارد كه جريان طبيعى و منطقى آن نيرو مى باشد .
لفظ فطرت - با نظر بمنابع معتبر لغت بمعناى خلقت اصلى است . عبارت ابن منظور لغت شناس معروف چنين است : « فطره يفطره فطرا اى خلقه و الفطرة الابتداء و الاختراع » [١] ( مادهء فطرت بمعناى خلقت است ) و بهترين شاهد اين معنى آيه اى است در سورهء روم : ( « فَأَقِمْ وَجْهَكَ لِلدِّينِ حَنِيفاً فِطْرَتَ الله الَّتِي فَطَرَ النَّاسَ عَلَيْها » ) [٢] ( فطرت خداوندى است كه مردم را بر مبناى آن آفريده و هيچ عاملى نمى تواند خلقت خداوندى را دگرگون بسازد . ) سپس ابن منظور مشتقات اين مادّه را در قرآن و بعضى احاديث مى آورد و همهء آنها را بمعناى خلقت اولى مى گيرد از آن جمله : ( « الْحَمْدُ لِلَّه فاطِرِ السَّماواتِ وَالأَرْضِ » ) [٣] ( سپاس مر خداى را كه آفرينندهء آسمانها و زمين است ) .
( « إِنِّي وَجَّهْتُ وَجْهِيَ لِلَّذِي فَطَرَ السَّماواتِ وَالأَرْضَ » ) [٤] ( من روى خود را بسوى آن خدا برگرداندم كه آسمانها و زمين را آفريده است ) .

[١] لسان العرب - ابن منظور ج ٥ ص ٥٦ چاپ بيروت ١٣٧٥ .
[٢] الروم آيهء ٣٠ .
[٣] فاطر آيهء ١ .
[٤] الانعام آيهء ٧٩ .