قاموس قرآن - قرشی، سید علی اکبر - الصفحة ٢٥٦
كلام خدا باشد بيان واقع است چنانكه الميزان گفته.
خضد: خم كردن شاخه نرم وَ أَصْحابُ الْيَمِينِ ما أَصْحابُ الْيَمِينِ فِي سِدْرٍ مَخْضُودٍ وَ طَلْحٍ مَنْضُودٍ واقعه: ٢٨ اصحاب يمين چه اصحاب يمين در كنار درخت سدر مخصوصىاند كه شاخهاش از كثرت ميوه خم شده و درخت مخصوصى كه ميوه آن بالاى هم ديگر است.
در مجمع البيان ميگويد: اصل خضد خم كردن چوب نرم است.
در نهايه آورده: اصل خضد شكستن شىء نرم است بطوريكه از محل جدا نشود و گاهى بمعنى قطع باشد در صحاح نيز: خم كردن گفته است در قاموس و اقرب يكى از معانى آنرا: شكستن بدون جدا شدن از محل گفته است.
على هذا مراد از «مَخْضُودٍ» در آيه شريفه خم شده از كثرت ميوه است.
راغب آنرا بمعنى قطع گرفته و مخضود را مكسور الشوك (بى خار) معنى كرده است. در مجمع با آنكه اصل خضد را خم كردن گفته ولى مخضود را درختيكه خارش قطع شده (بى خار) تفسير نموده. كشاف نيز آنرا درختيكه خار ندارد معنى كرده.
بيضاوى احتمال داده كه مراد بىخار و يا خم شده از كثرت بار باشد. احتمال دوّم در كشاف از مجاهد نقل شده است و محمد عبده در نهج البلاغه خطبه ١٠٣ كه در وصف دنيا فرموده
«قَدْ صَارَ حَرَامُهَا عِنْدَ أَقْوَامٍ بِمَنْزِلَةِ السِّدْرِ الْمَخْضُودِ».
نيز هر دو احتمال را داده است.
اين كلمه در كلام اللَّه مجيد فقط يكدفعه آمده است.
خضرة: سبز بودن أَ لَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ مِنَ السَّماءِ ماءً فَتُصْبِحُ الْأَرْضُ مُخْضَرَّةً حجّ: ٦٣ آيا نديدى كه خدا از آسمان آب مىباراند و زمين سبز ميشود. خضر (بر وزن كتف) بمعنى اخضر و سبز است و مراد از آن در آيه فَأَخْرَجْنا مِنْهُ خَضِراً نُخْرِجُ مِنْهُ حَبًّا مُتَراكِباً ...