حصحص: الْآنَ‌ حَصْحَصَ‌ الْحَقُّ ... يوسف: ٥١ اكنون حق آشكار شد. مجمع البيان از زجّاج نقل كرده كه آن از حصّه مشتق است. يعنى حصّه حق از حصّه باطل آشكار شد. اين كلمه در كلام اللَّه فقط يكبار بكار رفته است.

حصد: درو كردن همچنين است‌ حَصَاد بفتح اوّل و كسر آن (اقرب) فَما حَصَدْتُمْ‌ فَذَرُوهُ فِي سُنْبُلِهِ‌ يوسف: ٤٧ آنچه درو كرديد در سنبلش بگذاريد. وَ آتُوا حَقَّهُ يَوْمَ‌ حَصادِهِ‌ انعام: ١٤١.

حصيد: درو شده. در زرع و غيره بكار رفته است‌ فَأَنْبَتْنا بِهِ جَنَّاتٍ وَ حَبَ‌ الْحَصِيدِ ق: ٩ با آن باغها و دانه درو شده رويانديم ممكن است «حصيد» صفت «حبّ» باشد و شايد صفت موصوف محذوف باشد يعنى «حبّ نبات حصيد».

أَتاها أَمْرُنا لَيْلًا أَوْ نَهاراً فَجَعَلْناها حَصِيداً يونس: ٢٤ دستور ما شب يا روز بآن آمد پس آنرا درو شده و از بين رفته كرديم. غرض آنست كه در اثر بلا نابود شد همچنين است آيه ١٠٠ هود و ١٥ انبياء.

حصر: تنگ گرفتن (مفردات) قاموس آنرا تنگ گرفتن و حبس گفته است‌ وَ خُذُوهُمْ وَ احْصُرُوهُمْ‌ توبه: ٥ بگيريد آنها را و حبس كنيد. لِلْفُقَراءِ الَّذِينَ‌ أُحْصِرُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ ... بقره: ٢٧٣ فقرائيكه در راه خدا ممنوع و محبوس شده‌اند فَإِنْ‌ أُحْصِرْتُمْ‌ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِ ... بقره: ١٩٦ پس اگر از ادامه حجّ ممنوع شديد آنچه ميسّر باشد قربانى كنيد.

راغب گويد: حصر و احصار بمعنى منع از طريق بيت (كعبه) است. احصار در منع ظاهر مثل دشمن و منع باطن مثل مرض هر دو گفته ميشود ولى حصر فقط در منع باطن است آيات‌ فَإِنْ‌ أُحْصِرْتُمْ‌ لِلْفُقَراءِ الَّذِينَ‌ أُحْصِرُوا بهر دو از منع ظاهر و باطن محمول است.