مى‌اندازد و فَرَج در درون برنامه خود و نه بيرون از آن صورت مى‌گيرد. از اين رو، با عجله- كه اقدام به كار و يا درخواست آن پيش از فراهم آمدن زمينه و مؤلّفه‌هاى تحقّق خارجى آن است-، تفاوت دارد. به سخن ديگر، دعاى ما زمينه وقوع فَرَج را در اوّلين وقت ممكن، و نه پيش از آن، فراهم مى‌آورد كه با عجله، متفاوت است.[١]

گفتنى است دعاهاى متعدّد براى درخواست تعجيل در فرج، گونه‌اى يادآورىِ وظيفه ما براى تحقّق اين امر است. ما بايد با خودسازى و جامعه‌سازى، زمينه ظهور امام عصر عليه السلام را فراهم كنيم و آن بخش از علّت غيبت را كه به ما مربوط مى‌شود، از ميان ببريم و براى تحقّق ديگر عوامل نيز دست به دامان خداوند شويم و در دوره غيبت، همواره از ياد امام مُنجى، غافل نشويم تا از پاداش انتظار نيز بهره ببريم.

پاسخ سؤال پنج‌

در چند گزارش، سفارش شده تا براى اين كه امام مهدى عليه السلام همان قائم به امر الهى باشد، دعا كنيم. اين گزارش‌ها چندان فراوان نيستند و هرچند در كتاب‌هاى معتبر و يا مشهورى نقل شده‌اند، امّا اسناد همه، مرسل اند و از اين رو، از نظر سندى، ضعيف به شمار مى‌آيند.[٢] با اين همه مى‌توان آنها را در قالب ادبيات گفتگو با

[١]. ر. ك: مكيال المكارم: ج ١ ص ٣٨٢.

[٢]. اجعَلهُ القائِمَ المُنتَظَرَ؛ او را قائمى قرار بده كه چشم به راهش باشند.( ر. ك: ص ٨٨ ح ١٠٤٣).

اجعَلهُ الدّاعِىَ إلى‌ كِتابِكَ، وَالقائِمَ بِدينِكَ؛ خدايا! او را دعوتگر به كتابت و برپا دارنده دينت قرار بده.( ر. ك: ص ١٧٠ ح ١٠٥٩). وَاجعَلهُ القائِمَ بِأَمرِكَ؛ او را قائم به امرت قرار بده( ر. ك: ص ٢٢٤ ح ١٠٧٨). اجعَلهُ الإِمامَ المُنتَظَرَ؛ خدايا! او را امامى قرار بده كه انتظارش را مى‌كشند( ر. ك: ص ٢٤٢ ح ١٠٨٦، به نقل از المقنعة). وَاجعَلهُ القائِمَ المُؤَمَّلَ، وَالوَصِىَّ المُفَضَّلَ، وَالإِمامَ المُنتَظَرَ، وَالعَدلَ المُختَبَرَ؛ و او را قيام‌كننده‌اى كه به وى اميد بسته‌اند و وصىّ برترى داده شده و امامى كه چشم به راهش هستند و عدل‌آزموده قرار بده( ر. ك: ص ٤٣٢ ح ١١٢١).