٢. به سند ضعیف از محمدبن یحیی موثق سنی از امام صادق† منقول است که حضرت سیدالمرسلین‌ˆ نماز شام را به جا می‌آوردند و قبیله بنوسلمه ـ که خانه‌های ایشان تا مسجد آن حضرت نزدیک به دو هزار ذرع بود ـ با آن حضرت نماز می‌خواندند و به خانه‌های خود می‌رسیدند و اگر تیری می‌انداختند؛ می‌دیدند که تیرشان کجا می‌افتد. این حدیث را حضرت از روی تقیه فرموده است. تنها در کتب سنیان این حدیث را دیده‌ام و در کتب شیعیان ندیده‌ام.[١]

٣. در حدیث موثق از غیاث از امام صادق† از پدرش از امیر المؤمنین† منقول است که فرمودند: باید سجده بر چیزی که سایر بدن بر آن نباشد، نکنند. ظاهرش از روی تقیه وارد شده است و راوی نیز سنی است.[٢]

نشانه‌های تقیه در متن

عالمان شیعی در بررسی موضوع تقیه در کلام امامان:، ضمن توجه به ابعاد سندی، به نشانه‌های متنی و محتوایی توجه بیشتری کرده‌اند. برخی از مصادیق نشانه‌های محتوایی در لوامع صاحبقرانی مجلسی عبارت‌اند از:

دستور به تقیه از سوی ائمه†

ائمه† همواره شیعیان خود را دعوت به تقیه می‌کردند.

در حدیث کالصحیح از داود رقی منقول است که شیعیان بسیار از امام صادق† در مورد پوشیدن جامه سیاه سؤال می‌کردند. حضرت† جبه سیاهی و کلاه و خز سیاهی که آستر آن نیز سیاه بود، پوشیده بودند. بعد از آن، حضرت† گوشه جبه را شکافتند و پنبه سیاه بیرون آوردند و فرمودند: دل خود را به نور معرفت، سفید کن و هر چه خواهی بپوش؛ یعنی اگر تقیه کنید،

[١]. ر.ک: همان، ج٤،ص ٨١ .

[٢]. برای سایر نمونه‌ها ر.ک: همان، ج١، ص٢٣٩ و٣٢٧ و٣٣٥ و٤٠٦ و٦٤٠ و٦٤١ و٦٨٥؛ ج٢، ص٢٢١ـ٢٢٢، ٢٣٦ و٢٥٠؛ ج٣، ص١٦٨؛ ج٤، ص٨٦ و٣٣١ و٤٧٨ و٤٧٩؛ ج٥،ص٢٣و ١١٤ و١١٥ و١٣٢ و١٣٩ و٢٦٠ و٣٠٥ و٤٢٩ و٤٣٠ و٥٥٨؛ج٦، ص٥٢ و ١٠٩و ١٤٤و ١٤٧و ١٥٥و ٢٥٢ و٣٢٢ و٣٦٤ و٦١٣ و٦٩٩؛ ج٧، ص٢٢ و٤٦ و٣١٨ و٥٩٨؛ ج ٨ ، ص٤٩٦ و٦٧٩ و٦٨٤ و٦٩١ .