با توجه به آنچه گفته شد،[١] شکی باقی نمی‌ماند که کلینی روایات ابن ابی عمیر و از جمله روایت پانزدهم از احادیث اثناعشر کتاب الکافی را از طریق «علی بن ابراهیم، عن ابیه»، از کتاب ابن ابی عمیر اخذ نموده است؛ هر چند اصل کتاب ابن ابی عمیر به دست ما نرسیده است .

٤. کتاب محمد بن سنان (م٢٢٠ ق)

محمد بن سنان از یاران امام رضا† وصاحب کتاب‌های حدیثی متعددی است که هیچ یک از آنها در دسترس نیست. محمد بن الحسین بن ابی الخطّاب در طریق نقل بسیاری از کتاب‌های او قرار دارد[٢]. او در سال ٢٢٠ هجری وفات یافته است[٣].

در کتاب‌های رجال الفاظی در جرح او به کار رفته است. به نظر می‌رسد علت جرح این است که محمد بن سنان از روش مرسوم نقل حدیث در آن زمان سرباز زده و احادیث وجاده‌ای را بدون آن که به وجاده بودن آن اشاره کند، نقل کرده است. با این حال، احمد بن محمد بن عیسی ـ که در نقل روایت از راویان سختگیر بوده و کسان بسیاری را به جهت نقل روایت از ضعفا از شهر قم بیرون کرده، بیش از سیصد روایت از او نقل نموده است[٤].

[١] . ر.ک: لسان المیزان، ج ١، ص ٢٤ .

[٢] . سند ومتن روایت این است:

الحسین بن محمد عن معلی بن محمد عن الوشاء عن أبان عن زرارة قال سمعت أبا جعفر†: نَحنُ اثناعشر إماما، مِنهُم حَسَنٌ وحُسَینٌ، ثُمَّ الأَئِمَّةُ مِن وُلدِ الحُسَینِ† ( الکافی، ج ١، ص ٥٣٣، ح ١٦).

[٣] . اتحاد اوایل و افتراق اواخر اسناد روایات.

[٤] . ر.ک: رجال النجاشی، ص ٣٢٦؛ الفهرست للطوسی، ص ٤٠٤.