توضيح المسائل: عبادات و معاملات - الحكيم، السيد محمد سعيد - الصفحة ٤٢٠ - مقام سوم احكام شفعه

صاحب شفعه آن شرايط جارى نمى شود، پس اگر مشترى آن را مثلًا به ١٠٠٠ دينار خريده بود و شرط كرده بود كه فروشنده لباسى را براى او بدوزد، صاحب شفعه نمى تواند مشترى را ملزم كند او نيز لباسى را براى صاحب شفعه بدوزد، و يا قيمت آن را بپردازد.

(مسأله ٢٠٣٩) اگر خريدار با ثبوت حق شفعه در كالا تصرّفى كرده باشد، مثلًا آن را هبه، وقف يا كابين زنى قرار داده باشد، حق شفعه ساقط نمى شود، بلكه ميتواند اخذ به شفعه كند، و در اين صورت تصرّف آن شخص باطل ميشود.

(مسأله ٢٠٤٠) اگر صاحب شفعه، پيش از اعمال حق شفعه، سهم خود را بفروشد، حق شفعه او باطل ميشود، اگرچه نسبت به معامله قبلى (فروش سهم شريك) بى اطلاع بوده باشد.

(مسأله ٢٠٤١) اگر خريدار آن سهم را نسيه خريده باشد، صاحب شفعه ميتواند مبادرت به أخذ شفعه كند، و در چگونگى دفع ثمن به طور نقد يا مؤجل و با وثيقه و يا بدون آن با مشترى مصالحه و توافق نمايد، و در صورت اختلاف، نظر مشترى مقدم ميباشد.

(مسأله ٢٠٤٢) اگر خريدار به جهت يك شبهه حكمى و يا شبهه موضوعى، از ثبوت حق شفعه به شريك فروشنده بى خبر بود، به طورى كه اگر خبر دار بود به چنين معاملهاى اقدام نمى كرد و اين همه ضرر را متحمل نمى شد، در اين صورت براى او خيار تخلّف وصف ثابت ميشود، پس اگر از حق خود استفاده كرد و معامله را فسخ نمود، كالا به فروشنده بر