توضيح المسائل: عبادات و معاملات - الحكيم، السيد محمد سعيد - الصفحة ٨٢٥ - احكام ديه

احكام ديه‌

«ديه» عبارت از مالى است كه در مقابل جنايتى كه بر جسم يا جان انسانى وارد شده، تعيين گرديده است.

در اينجا فقط به مسائلى كه بيشتر مورد پرسش قرار ميگيرد، اشاره ميكنيم.

(مسأله ٣٨٩٨) جنايت بر سه قسم است:

١- عمدى‌

جنايت عمدى آنست كه به قصد انجام جنايت بر آن اقدام كند.

(مسأله ٣٨٩٩) اگر انسان به قصد كشتن كسى سنگى را به سوى او پرتاب كند كه معمولًا چنين سنگى موجب قتل نمى شد، ولى تصادفاً او را بكشد، اين را قتل عمدى ميگويند، زيرا قصد كشتن داشت.

(مسأله ٣٩٠٠) اگر به قصد شكستن پاى كسى با عصا او را بزند، كه معمولًا چنين ضربتى موجب شكستن پا نمى شد، اگر تصادفاً بشكند، عمدى محسوب ميشود، چون قصد كرده بود.

(مسأله ٣٩٠١) اگر انسان سنگ بزرگى را بر سرِ كسى عمداً بزند و قصد كشتن نداشته باشد، ولى چنين سنگى معمولًا طرف را ميكشد، اگر كشته شود عمدى به شمار ميآيد، چون از اين وسيله انتظار ميرفت كه موجب قتل شود.

(مسأله ٣٩٠٢) اگر انسان سنگ بزرگى را بر پاى كسى بزند و موجب شكستن پاى او شود، اگرچه قصد شكستن نداشت، ولى عمدى به شمار