توضيح المسائل: عبادات و معاملات - الحكيم، السيد محمد سعيد - الصفحة ٢٨٤ - فصل سوم زكات غلّات
(مسأله ١٤٦٠) اگر زراعتى به وسيله سطل، دولاب، تلمبه، موتور و امثال آن از ابزار و ادوات آبيارى سيراب ميشود، زكات آن يك بيستم است.
(مسأله ١٤٦١) اگر زراعتى هم به وسيله دست و هم به وسيله باران و امثال آن آبيارى ميشود، زكات آن نيز به صورت نصف نصف حساب ميشود، يعنى سه چهلم ميباشد.
(مسأله ١٤٦٢) اگر زراعتى با دست آبيارى ميشود و گاهى از آب رودخانه يا باران هم استفاده ميكند، ولى غلبه با دست است، زكاتش يك دهم ميباشد.
(مسأله ١٤٦٣) اگر زراعتى با آب باران و رودخانه سيراب ميشود، ولى به ندرت با دست هم آبيارى شده، زكاتش يك بيستم ميباشد.
(مسأله ١٤٦٤) كندن نهر، استخراج چشمه، لايروبى رودخانه و بازگشائى راه آب، نشانِ آبيارى با دست نمى باشد، بلكه با همه اين تلاشها اگر آب بدون استفاده از ابزار و ادوات بر باغ و زمين زراعتى سرازير شود، بايد يك دهم زكات پرداخت شود.
(مسأله ١٤٦٥) بارانهائى كه در طول سال بطور معمول ميبارد، زمينهائى را كه با دست آبيارى ميشوند، از حكم خود خارج نمى سازد، مگر اين كه باران به قدرى زياد ببارد كه تا مدّت طولانى از آب دادن بى نياز سازد، در اين صورت حكم نصف نصف جارى ميشود، چنانكه در مسأله ١٤٦٢ گفته شد.
(مسأله ١٤٦٦) ميزان در وجوب يك دهم يا يك بيستم مربوط به ميوه است، نه درخت، پس اگر درخت خرما و مو در آغاز كشت آنها با دست آبيارى شوند، ولى هنگامى كه به بار بنشينند، از آبيارى بى نياز شوند، در آنها يك دهم زكات واجب ميشود، ولى اگر به عكس باشد، يك بيستم واجب ميشود.