ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٨٣ - تفسير
آن را درو كرده و بصورت غله در خواهد آمد.
(أَتاها أَمْرُنا لَيْلًا أَوْ نَهاراً) عذاب ما بر آن فرود آيد. و برخى گفتهاند يعنى: حكم و فرمان ما براى نابودى و هلاكت آن بيايد.
(فَجَعَلْناها حَصِيداً) پس آن را از ريشه در آريم و بصورت گياهى خشك و چيده در آريم.
(كَأَنْ لَمْ تَغْنَ بِالْأَمْسِ) مانند آنكه در روز گذشته و ديروز بآن حال نبوده، يعنى گويا اصلا چنين چيزى وجود نداشته.
(كَذلِكَ نُفَصِّلُ الْآياتِ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ) ما آيات خود را براى مردمى كه انديشه ميكنند اينگونه متمايز ميكنيم تا بدان عبرت و پند گيرند. و پس از بيان اين حقيقت كه دنيا با مرگ منقطع و فانى ميشود، چنانچه گياه مزبور بوسيله آفات گوناگون از بين ميرود، و بدنبالش نيز اينمطلب را گوشزد فرمود كه نبايد بدان مغرور شد و انتظار نابودى و فناى آن را بايد داشت، در آيه زير مردم را به آخرت ترغيب كرده فرمايد:
(وَ اللَّهُ يَدْعُوا إِلى دارِ السَّلامِ) و خدا مردم را بخانه سلامت ميخواند، حسن و قتاده گفتهاند: منظور از «سلام» خداى تعالى است كه مردم را بخانه خود ميخواند كه همان بهشت باشد، و جبائى گفته:(دارِ السَّلامِ) آن خانهاى است كه از آفات مصون است، و برخى گفتهاند: اينكه بهشت را دار السلام ناميدهاند بدانجهت است كه اهل بهشت بيكديگر سلام كنند، و فرشتگان نيز بر آنها سلام كنند، و پروردگار نيز بر آنها سلام فرستد، و آنها در بهشت جز سلام نشنوند و جز سلام نبينند. و شاهد بر اين گفتار آن آيه است كه فرمايد:(تَحِيَّتُهُمْ فِيها سَلامٌ ...)[١]» (تحيت آنها در بهشت سلام است ..) و امثال اين آيه.
(وَ يَهْدِي مَنْ يَشاءُ إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ) چنانچه بعضى گفتهاند: يعنى خدا هر كه را خواهد بسبب ايجاد توفيق و آسان كردن وسائل كار و الطاف خود او را به ايمان و دين حق هدايت كند. و جبائى گفته: يعنى براى همه مكلفان- نه اطفال و مجانين- راهها و ادله را نصب فرمايد. و برخى گفتهاند: يعنى در آخرت هر كه را خواهد براه بهشت هدايت كند.
[١]- سوره ابراهيم آيه ٢٣.