فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٦٤ - نماز تراويح سنت يا بدعت؟ جعفر سبحانى آیت الله
١. جماعت با نيامدن آن فرد به نماز جماعت، مختلّ نشود.
٢. امام جماعت قيام و قرائت نماز را طول دهد كه در اين صورت بهتر است به صورت فرادى به جاى آورده شود تا بيشتر از امام نماز بخواند. (٣١)
نووى گفته است:
علما اتفاق نظر دارند كه نماز تراويح مستحب است و اختلافشان در اين است كه آيا اقامه آن به صورت فرادى و در خانه افضل است يا اقامه آن به جماعت و در مسجد. شافعى و جمهور اصحاب او و ابو حنيفه و احمد و برخى از علماى مالكى و ديگران اعتقاد دارند كه اقامه آن به جماعت افضل است، همچنان كه عمربن خطاب و صحابه چنين عمل كردهاند و سيره مستمرّ مسلمانان بر اين روال بوده است؛ زيرا اين عمل از شعاير آشكار و به نماز عيد شبيه است. حتى طحاوى در اين زمينه مبالغه كرده و گفته است كه اقامه نماز تراويح به صورت جماعت، واجب كفايى است. اما مالك، ابو يوسف و برخى علماى شافعى و ديگران معتقدند كه اقامه اين نماز به صورت فرادى و در منزل افضل است؛ زيرا پيامبر(ص) فرموده است: «افضل الصلاة صلاة المرء في بيته إلاّ المكتوبة؛ بهترين نماز مرد غير از نماز واجب، نمازى است كه به صورت فرادى و در منزلش به جاى آورد.» و در استناد اين سخن به پيامبر(ص) اتفاق نظر وجود دارد. (٣٢)
شوكانى گفته است:
خاندان پيامبر(ص) معتقدند كه خواندن اين نماز به صورت جماعت بدعت است. (٣٣)
عبدالرحمن جزيرى در كتاب «الفقه على المذاهب الاربعه»، اقوال در مسأله را اين
(٣١) الخلاف، ج١، ص٥٢٨، مسأله ٨ و ٢ از كتاب الصلاة.
(٣٢) شرح صحيح مسلم، نووى، ج٦، ص٢٨٦.
(٣٣) نيل الأوطار، ج٣، ص٥٠.