فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١١ - ازدواج دايم با زنان اهل كتاب سيد كاظم حائرى آیت الله
زيرا اين آيه در سرزمين عرفات نازل شده است نه در ميان راه مكه ومدينه و سرزمين غدير.
به هر حال بنابراين ديدگاه نيز خيلى بعيد است كه آيه {ولاتُمِسكُوا بِعصَم الكوافر...} ناسخ آيه {والمحصناتُ من الذين أُوتوا الكتابَ من قبلكم...} باشد؛ چون طبق نقل تاريخىِ مشهور، سوره فتح بعد از صلح حديبيّه نازل شده و برخى از آيههاى اين سوره نيز بر اين مطلب دلالت مىكنند، درحالى كه پيشتر گفتيم كه آيه {ولاتُمسِكوا بعصم الكوافر...} مربوط به قضيه حديبيّه است.
مدلول آيه {والمحصناتُ من الذين....} با دقت در تمام آيه روشن مىگردد. خداوند در اين آيه شريفه مىفرمايد:
{اليومَ أُحِلَّ لكم الطيّباتُ و طعام الذين أُوتوا الكتابَ حلٌّ لكم و طعامكم حِلٌّ لهم والمُحصناتُ من المؤمناتِ و المُحصناتُ من الذين أُوتوا الكتابَ من قبلكم إِذا آتيتموهُنَّ أُجورهنَّ مُحصِنِينَ غير مُسافِحين ولا مُتّخِذِى أَخدانٍ و من يكفر بالإِيمان فقد حَبِطَ عَمَلُهُ و هو في الآخِرةِ مِنَ الخاسِرِين؛} (٢٦)
امروز چيزهاى پاكيزه و طعام اهل كتاب برايتان حلال است؛ همچنين غذاى شما هم براى آنها حلال است، و نيز زنان پاكدامن مسلمان و زنان پاكدامن از اهل كتاب بر شما حلال است هنگامى كه مزدشان را بپردازيد و پاكدامن باشيد نه زناكار و نه دوست پنهانى و نامشروع، و كسى كه به ايمان كفر ورزد عملش تباه مىگردد و در آخرت نيز از زيانكاران خواهد بود.
با دقت درابتداى آيه روشن مىگردد كه آيه شريفه در صدد تسهيل روابط ميان مسلمانان و اهل كتاب در زمينه طعام و نكاح است. احتمال نمىرود كه اين تسهيل روابط مربوط به زمانى باشد كه روابط ميان مسلمانان و اهل كتاب بحرانى بوده و درگيرى و تعارض شديد با هم داشتند و مسلمانان هنوز هيمنهاى نيافته بودند، يعنى فاصله زمانى ميان صلح حديبيه و فتح خيبر. در باره زمان نزول اين آيه فقط دو احتمال مىرود:
احتمال اوّل: آيه مربوط به بعد از فتح مكه در سال هشتم هجرى وسيطره كامل مسلمانان
(٢٦) مائده، آيه٥.