اوست . در روايت اسحاق آمده است كه امام صادق (ع) فرمود : اميرموءمنان فرموده است: « يا شريح قد جلست مجلساً لا يجلسه إلاّ نبىّ أو وصىّ نبىّ أو شقى » . (١)

امام راحل قدس‌سره در اين باره مى‌گويد :

ما به ضرورت مى‌دانيم كه پيامبر(ص) به كامل‌ترين و آخرين نبوّت بر انگيخته شده است . . ضرورت اقتضا مى‌كند كه امّت در روزگار طولانى پس غيبت امام(ع)در مسأله سياست و قضاوت سرگردان وانهاده نشود . (٢)

امام قدس‌سره در ادامه ، روايات نصب را آورده و يادآور شده كه قدر متيقّن از اين روايات فقيهى است كه به قضاوت از سياست و حكومت دينى آگاه باشد . سپس به اهل سخن خود يعنى اين كه حكومت و سامان دادن كار بندگان حق فقهاء بزرگ است پرداخته است .

به هر روى ، نگارنده مى‌گويد : اصل مقرّر نزد عقلاء را پذيرفتيم و به قاعده‌اى كه در شرع مقرّر گشته ايمان آورديم ، امّا اينها همه به واسطه ادلّه نصب تخصيص خورده است و اين ادلّه هم تمام توجّهش به بازداشتن مردم از داورى بردن نزد طاغوت و مشخّص كردن مرجعى است كه شيعه بتواند براى داورى دعاوى خويش بدان مراجعه كند . اين مرجع هم كسى نيست مگر عالمى از شيعه كه حديث ائمّه را روايت كرده و در حلال و حرام آنان صاحب نظر است و احكام آنان را مى‌داند .

اينك خود به روشنى مى‌يابيد كه چهارچوب اين بيان آن اندازه تنگ نيست كه

(١) وسائل الشيعه ، كتاب الفقه ، ابواب صفات القاضى ، باب٣ ، حديث٣ : اى شريح ، در جايى نشسته‌اى كه تنها پيامبر نشيند يا وصى پيامبر يا انسانى تيره بخت .
(٢) ر . ك : امام خمينى ١ ، رساله الاجتهاد والتقليد ، ص١٠٠ و ١٠١ .