زينهار از تکبر - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٩٢ - بعضى ويژگى هاى متكبران

تسليم فرود نخواهد آورد. اين چنين ملتى با عزت والايى كه لازمه بندگى راستين خداوند است، از ارتكاب گناه بزرگِ «ظلم‌پذيرى و تمكين ستم‌پيشگان» به شدت احتراز خواهد كرد.

حاصل آنكه حضرت، آنها را از پيروى مهتران تكبرپيشه بر حذر داشتند. از همان طايفه كه پيدايش خود از قطره آب گنديده‌اى را به دست فراموشى سپرده و با انداختن گناه به گردن خداوند خود را تبرئه مى‌كنند و مى‌گويند: خداوند چنين خواسته كه اين نژاد يا گروه، يا جمعيت از ارزش‌هايى كه ما بهره‌مند هستيم، محروم باشند و ما بر آنها مسلط باشيم‌؛ در حالى كه اين به روشنى گردن‌كشى در برابر تدبير حكيمانه پروردگار و انكار نعمت‌هاى الاهى است.

بعضى ويژگى‌هاى متكبران

فَإِنَّهُمْ قَوَاعِدُ أَسَاسِ الْعَصَبِيَّةِ، وَدَعَائِمُ[١] أَرْكَانِ الْفِتْنَةِ، وَسُيُوفُ اعْتِزَاءِ[٢] الْجَاهِلِيَّةِ. فَاتَّقُوا اللهَ وَلاَ تَكُونُوا لِنِعَمِهِ عَلَيْكُمْ أَضْدَاداً، وَلاَ لِفَضْلِهِ عِنْدَكُمْ حُسَّاد‌؛ اين تكبّرمنش‌ه‌؛ پايگاه و شالوده تعصب‌هاى شيطانى، و نقطه اتكاى آشوب و فساد، و شمشير برّانِ فخرفروشى جاهليت هستند. پس تقواى الاهى پيشه كنيد و (به جاى شكر و سپاس) با نعمت‌هاى (بيكرانِ) او به ضديت و مخالفت

---

[١] دِعامه (به كسر دال) هر آن چيزى را گويند كه ديوار در حال فرو ريختن را با آن نگه مى‌دارند. مصباح المنير، ج ١، ص ١٩٤. [٢] در لغت، اعتزاء را همچون إنتِماء، نسبت دادن دانسته‌اند ـ چه نسبت راستين باشد، چه دروغين. (در اينجا هم ظاهراً مراد برشمردن احمقانه افتخارات پندارى پدران و نياكان است.) لسان العرب، ج ١٥، ص ٥٢‌؛ چنان كه رجز خواندن براى جنگ براى معرفى پدران خود را نيز، «ادعاء» و «اعتزاء» گويند. صحاح، ج ٦، ص ٢٣٣٧.