زينهار از تکبر - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٨٣ - تجاوز و فساد، پيامدهاى تلخ « تكبّر»

به نهايت رسانديد (و بسيار سركش شديد) و با اعلام دشمنى آشكار با خداوند و وارد جنگ شدن با اهل ايمان به فساد در زمين پرداختيد. از تعصب‌هاى متكبرانه و نابخردانه به خداى تعالى پناه ببريد‌؛ چرا كه اين (روحيه) پيدايش دشمنى را در پى خواهد داشت و محل دميدن شيطان است‌؛ يعنى همان ابزارى كه با آن، امّت‌هاى گذشته و نسل‌هاى پيشين را فريفته است.

اميرالمؤمنين(عليه السلام) مردم را از اينكه تكبر دوران جاهليت در دل‌هاشان مانده باشد، به شدت بر حذر مى‌دارند. همان‌ها كه بر ارزش‌هاى خيالى و دور از حقيقت (مانند شجاعت نياكان يا برترى نژادى و يا پيروزى‌هاى پدران گذشته خود) پاى مى‌فشردند. خوبان آنها كسانى بودند كه آبرسانى به حاجيان را سند افتخار خويش مى‌دانستند.[١]

ريشه همه اينها به يك نوع «خود بزرگ‌بينى» برمى‌گردد‌؛ از اين رو امام(عليه السلام) همان را آغازى نامبارك براى رويش دشمنى‌ها معرفى فرمودند‌؛ چرا كه هر يك از دو دسته‌اى كه با هم درگيرى لفظى پيدا كرده و به بيان فضايل خود پرداخته‌اند، مى‌كوشند امتيازهاى طرف مقابل را تحت‌الشعاع قرار دهند. با وجود چنين زمينه‌اى، همواره دشمنى به رشد فزاينده خود در اجتماع ادامه خواهد داد و شيطان ‌همان دشمن قسم‌خورده‌ـ نيز همچون كسى كه به بادكنكى مى‌دمد، امور واهى را در نظر آنان جلوه مى‌دهد و به حساسيت در برابر مسائل بى‌ارزش ترغيبشان مى‌كند‌؛ همان‌گونه كه نسل‌هاى گذشته را اين‌چنين فريب داد و ايجاد زمينه‌هاى تكبر و نخوت در دل‌هايشان، شعله‌هاى اختلاف و كشمكش را در بين آنها برافروخت. تا آنجا كه امام(عليه السلام) در موردشان فرمودند: