زينهار از تکبر - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٣٠ - مناسبت خطبه

ارزشمندى را به خود نسبت داده، بگويند ريشه آن در غرب است. فسادى كه امروز صهيونيست‌ها در عالم بپا كرده‌اند، مبتنى بر همين است كه خود را نژاد برتر و مقصود از آفرينش دانسته و ديگران را طفيلى وجود خود مى‌دانند. قرآن كريم به خودخواهى آنها اشاره كرده و پاسخ مى‌دهد:

«وَقالَتِ الْيَهُودُ وَالنَّصارى نَحْنُ أَبْناءُ اللهِ وَأَحِبّاؤُهُ قُلْ فَلِمَ يُعَذِّبُكُمْ بِذُنُوبِكُمْ بَلْ أَنْتُمْ بَشَرٌ مِمَّنْ خَلَقَ يَغْفِرُ لِمَنْ يَشاءُ وَيُعَذِّبُ مَنْ يَشاءُ ...‌؛ يهود و نصارا گفتند: ما پسران خدا و دوستان او هستيم. بگو (اگر چنين است) پس چرا شما را بجهت گناهانتان عذاب مى‌كند؟ (نه، چنين پندارى غلط است) بلكه شما (هم) انسان‌هايى از مخلوقات خدا هستيد (و امتياز خاصى نداريد. خداوند) هر كس را كه بخواهد، مى‌آمرزد و هر كس را كه بخواهد، عذاب مى‌فرمايد ...».[١]

به هر حال اين «تكبر جمعى» مانند «تكبّر فردى» ريشه بسيارى از مفاسدِ گذشته و حال است‌؛ محور بحث هم در حقيقت، همين است‌؛ از اين رو امام(عليه السلام) خطبه را با يك براعت استهلال از اينجا شروع مى‌كنند: «بزرگى مخصوص خداست» تا ذهن‌ها براى رها كردن خودبزرگ‌بينى و روى آوردن به فروتنى و خاكسارى آماده شود‌؛ چرا كه تا اين صفت در انسان وجود داشته باشد، نه به سعادت فردى مى‌رسد و نه مى‌تواند به كمالاتى دست يازد كه مقدمه ثواب اخروى و قرب الاهى است. جامعه‌اى هم كه به چنين بلايى مبتلا باشد، هيچ‌گاه روى سعادت را نخواهد ديد.

از حضرت حق‌تعالى، توفيق توضيحى مختصر از اين خطبه بسيار زيبا، رسا و عالى را به اندازه توان مسئلت مى‌كنيم.