زينهار از تکبر - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ١٧٦ - دقّت در عوامل پيروزى و شكست گذشتگان

مختلف گذشتگان از اهل ايمان را در شرايط ويژه(اى كه براى) آزمايش، و رفع ناخالصى‌ها (در آن واقع شده بودند)، نيك بنگريد. آيا بيش از همگان، بار گران روزگار بر دوششان سنگينى نمى‌كرد؟ مشقت و سختى‌شان از دگران افزون نبود؟ تنگناهاى زندگى‌شان بيش از بقيه نبود؟ پادشاهان سركش آنها را به بردگى گرفته، شكنجه‌هاى سختشان مى‌دادند و تلخى‌هاى فراوان به كامشان مى‌ريختند. اين وضعيت ذلت‌بار كشنده و سپرى كردن دوران در زير يوغ چيره‌دستان به نحوى ادامه مى‌يافت كه به هيچ ترفندى قابل گريز نبود و راهى براى دفع آن به نظر نمى‌رسيد.

وحدت و همدلى، صميميت و صفا، و دورى از تفرقه و اختلاف، طبعاً شوكت و عظمت، و عزت و افتخار در پى خواهد داشت‌؛ ولى ميزان بُرد آن، به «نيّت» آحاد جامعه بستگى دارد‌؛ يعنى اگر بينش آنها مرزهاى زندگانى گذراى دنيا را در‌نورديد، و افق ديدِشان با جهان بى‌نهايت تناسب يافت، و با هدفِ تأمين عزت و سربلندى آن سرا، به دوستى و صفاى اين منزل توجه نمودند، ضمن توفيق كسب سعادت جهانِ باقى، در اين جهان گذرا نيز از آثار گواراى آن بهرهور خواهند شد، و علاوه بر برخوردارى از نعمت‌هاى غير قابل تصور بهشتى و در رأس آن رضوان پروردگار متعال،[١]از داشتن جامعه‌اى پر‌نشاط و محبت، بهترين لذت ممكن را از اين عبورگاهِ پر‌خطر خواهند برد. و اگر شعاع ديد ايشان در حصار دنيا محدود شد و با سر دادن شعارهاى فريبنده همه همّ و غم خود و هم‌فكران را براى نيل به «دنيايى» بهتر، زيباتر و آبادتر معطوف كرده و تنها براى چنين