بیست گفتار - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٧٨
حدیث معروفی است که علم سه پله و سه مرحله دارد . انسان همینکه به مرحله اول آن میرسد مغرور میشود و تکبر میکند ، معلوماتش در نظرش جلوه میکند ، خود را از همه چیز و همه کس برتر و بالاتر میبیند ( این مرحله مرحله علم بینی و خودبینی است ) . تا به مرحله دوم میرسد . در این مرحله بر معلوماتش افزوده میشود ، عظمت خلقت و آفرینش در برابرش نمودار میشود ، خود را و معلومات خود را در برابر دستگاه عظیم آفرینش کوچک میبیند و حالت تواضع در او پیدا میشود ( این مرحله مرحله واقع بینی و جهان بینی است ، از علم بینی به جهان بینی میرسد ) ، به جای آنکه به معلومات خود نظر افکند به جهان نظر میکند و با آن معلومات جهان را اندازه میگیرد . تا آنکه قدم به مرحله سوم میگذارد . در این مرحله میفهمد که هیچ چیز نمیداند ( « علم انه لا یعلم شیئا » ) - این مرحله مرحله بهت و حیرت است - . در این مرحله همین قدر میفهمد که مقیاسهای فکری و متر