خداست . کرامت ، شرافت ، تقوا ، عفت ، امانت ، راستی ، درستکاری ، فداکاری ، احسان ، صلح و سلم بودن با خلق خدا ، طرفداری از عدالت ، از حقوق بشر ، و بالاخره همه اموری که فضیلت بشری نامیده می‌شود و همه افراد و ملتها آنها را تقدیس می‌کنند و آنهایی هم که ندارند تظاهر به داشتن‌ آنها می‌کنند مبتنی بر اصل ایمان است ، زیرا تمام آنها مغایر با اصل‌ منفعت پرستی است و التزام به هر یک از اینها مستلزم تحمل یک نوع‌ محرومیت مادی است . آدمی باید دلیلی داشته باشد که رضایت به یک‌ محرومیت بدهد ، آنگاه رضایت می‌دهد که محرومیت را محرومیت نداند ، این‌ جهت آنگاه میسر است که به ارزش معنویت پی برده و لذت آن را چشیده‌ باشد . زیر بنای هر اندیشه معنوی ، ایمان به خداست . حداقل اثر ایمان به‌ خدای عادل حکیم این است که یک مؤمن عادی مطمئن می‌شود که کار خوب و صفت خوب در نزد خدا از بین نمی رود " « إن الله لا یضیع أجر المحسنین " [١] و هر محرومیتی از این قبیل نوعی باز یافت است .
بشر واقعا دو راه بیشتر ندارد : یا باید خودپرست و منفعت پرست باشد و به هیچ محرومیتی تسلیم نشود ، و یا باید خداپرست باشد و محرومیتهایی‌ را که به عنوان اخلاق متحمل می‌شود محرومیت نشمارد و لا اقل جبران شده‌ بداند . انسانیت و گذشت و احسان اگر بر پایه تقوای الهی و طلب رضای‌ الهی نباشد بر پرتگاه خطرناکی است .
" « أفمن أسس بنیانه علی تقوی من الله و رضوان خیر ام من »

[١] [ خداوند پاداش نیکوکاران را ضایع نمی کند ] ( توبه ، ١٢٠ ) .