استفاده می‌کند ، دریا و کشتی و غرق نشدن کشتی و منافعی که بشر از راه‌ کشتیرانی می برد همه روی اندازه و حساب و قانون و نظمی است که انسان‌ فقط از نزدیک و از روی مطالعه و تحقیق می‌تواند به آنها آشنا شود . " « و ما أنزل الله من السماء من ماء فأحیی به اعرض بعد موتها ». . . " این آب بارانی که از بالا به پایین می‌ریزد و خداوند به این وسیله زمین‌ مرده را زنده می‌کند ، هزارها راز و رمز در این کار نهفته است که فقط افراد متفکر و مطالعه کن و محقق که نیروی فکر خود را صرف این کار می‌کنند از این رمزها و رازها مطلع می‌شوند ، جو و کائنات جوی را می‌شناسند ، خواص باران را در می‌یابند ، گیاهها را می‌شناسند . " « و تصریف الریاح‌ و السحاب المسخر بین السماء و اعرض »" وزش و گردش بادها ، ابرهایی‌ که میان آسمان و زمین مسخرند و در حرکت ، در همه اینها آیتها و نشانه‌ها از حکمت و صنع باری تعالی است ، اما برای کسانی که تعقل و تدبر و تحقیق‌ کنند و خلقت را بشناسند . اگر کسی که شما خود او را ندیده‌اید کتابی تألیف کند و بعد نامه‌ای برای‌ شما بنویسد و در آن نامه یادآوری کند که اگر می‌خواهید مرا کاملا بشناسید کتاب مرا مطالعه کنید ، و مخصوصا فصلهایی از آن کتاب را در آن نامه‌ معین کند و بگوید آن فصلها را کاملا مطالعه کنید ، واضح است که باید فصول‌ آن کتاب را از روی تحقیق و دقت کامل با رجوع به معلم و استاد ، با رجوع‌ به کتاب لغت ، با یاد گرفتن حروف و الفبایی که آن کتاب با آن حروف و آن الفبا نوشته شده ، با یاد گرفتن زبان آن کتاب ، آن کتاب را بخوانیم‌ و مؤلف را که ندیده‌ایم از این راه بشناسیم . بدیهی است که به صرف نگاه‌ کردن به پشت کتاب و جلد کتاب نمی‌توان مؤلف را شناخت .