آشنایی با قرآن 8 - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٩
این جهان ما در جایی پایان میپذیرد ، یا اساسا پایانپذیری در کار نیست ؟ معلوم است که علوم جدید که براساس ابزارها و مشاهدات حسی کار میکند ، از نظر علمی و مشاهدات حسی نمیتواند بیان کند که فضا متناهی است یا غیرمتناهی ، فقط میتواند بگوید : تاکنون به جایی نرسیدهایم ، چون حواس انسان ولو اینکه با قویترین ابزارها کار کند بالاخره محدود و متناهی است . ولی در عین حال در همین امروز هم از نظر فرضیات علمی و فلسفی دو نظریه وجود دارد . یک نظریه میگوید که این فضا محدود است . درست است که مثلا ماه و خورشید و ستارگان آنطور که قدیمیها خیال میکردند نیست ، ولی فضا در نهایت امر محدود است . با این حسابهای کوچک ما ، هرچه ما حساب کنیم و جلو برویم فضا بسیار بسیار وسیع است . مثلا بشر به این حد رسیده است که نور که در هر ثانیه پنجاه هزار فرسخ ( سیصد هزار کیلومتر ) حرکت میکند ، ستارگانی هستند که فاصلهشان با زمین آنقدر دور است که نور باید میلیونها سال سیر کند تا از آنجا به زمین برسد . شاید صد میلیون سال نور باید سیر کند تا به زمین برسد ، یعنی ممکن است ستارهای در جایی از عالم باشد که از آنجا به زمین نورافشانی کند ، خودش ممکن است صدمیلیون سال پیش متلاشی شده و از بین رفته است ، نورش تازه حالا به ما میرسد . در عین حال برخی از دانشمندان بزرگ زمان ما براساس بعضی از قرائن و دلائل فلسفی و ریاضی ، باز جدا طرفدار این هستند که عالم در مجموع ابعاد خودش محدود است . یکی از کسانی که این نظریه را دارد و پافشاری کرده است و خلاف نظریهاش را هم کسی نتوانسته ثابت کند همین دانشمند معروفی بود که در چند سال پیش فوت کرد و نظریه