قرآن می‌فرماید : " « لا تبطلوا صدقاتکم بالمن و الاذی »" [١] یعنی‌ اگر شما کار خیر بکنید بعد با یک منت یا یک اذیت ، کاری بکنید که روح‌ طرف را خرد کنید ، تمام آن عملتان بی‌ارزش است . اینها کیفیت عمل است‌ .
از همه اینها بالاتر به‌طورکلی درجه خلوص عمل است ، یعنی صرف لله و فی‌الله بودن ، هیچ غرضی انسان نداشته باشد ، در آن اعماق قلبش هم دوست‌ نداشته باشد که مردم اگر اطلاع پیدا کنند او را ستایش کنند . این تعبیری‌ است که در حدیث آمده است ، وقتی راجع به اخلاص عمل [ سوال می‌کنند ] که‌ اخلاص عمل چگونه است ، می‌فرماید : اخلاص عمل به این نحو است که این‌طور نباشید که اگر مردم اطلاع پیدا کنند خوشحال بشوید ، و بلکه آنهایی که خیلی‌ خوف دارند از اینکه شرکی در عملشان وارد شود ، از اینکه مردم دیگر اطلاع‌ پیدا کنند وحشت دارند ، ناراحت می‌شوند ، بلکه نمی‌خواهند دیگر در دنیا باشند .

داستان غلام علی‌بن الحسین علیهما السلام

شخصی می‌گوید در یک سختی و در سالی که باران نیامده بود و مردم دعا و استغاثه می‌کردند و نماز استسقا می‌خواندند ، هرچه می‌کردند اثری نمی‌بخشید .
یک وقت در یک خلوتی در دامنه کوهی غلامی را دیدم که عبادت می‌کند و حال‌ عجیبی دارد و در مناجات خودش می‌گوید : خدایا ما بندگان چنین هستیم ، خدایا رحمت خودت را از ما قطع نکن ، خدایا چنین و چنان . او هنوز مشغول‌ عبادت بود که

[١] بقره / . ٢٦٤