آشنایی با قرآن 8 - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٠٧
پیغمبر فرمود مقصود از توبه نصوح توبه غیرقابل بازگشت است ، توبهای که
دوباره انسان را به گناه برنگرداند . تشبیه خوبی فرمود : توبه غیرقابل
بازگشت ، مثل شیری که از پستان یک حیوان بیرون میآید . آیا شیری که از
پستان حیوان درآمد دوباره بازگشت به پستان میکند ؟ از گناه آنچنان بیرون
بیایید که شیر از پستان بیرون میآید ، یعنی دیگر برگشتن نباشد . این را
میگویند توبه نصوح .
امیرالمومنین توبه نصوح را در نهجالبلاغه به این صورت بیان کرده ،
فرموده است شش پایه دارد : پشیمانی شدید از گذشته ، تصمیم اکید نسبت
به آینده ، حقوق خدا و حقوق مردم در گذشته را ادا کردن ، هر چه حقی از
خدا فوت شده ، نمازی ، روزهای ، حجی فوت شده است ، حقوق الهی را انجام
دادن ، حقوق مردم را ادا کردن ، اگر دیونی از مردم هست ، هر نوع دینی ،
غیبتی از کسی کردهای ، اینها را به هر شکلی که برایت ممکن است صاف
بکنی ، دینی که باید بدهی بدهی ، اگر نمیتوانی بدهی لااقل رضایت مردم را
به دست بیاوری ، غیبت اشخاص را کردهای ، رضایتشان را به دست بیاوری ،
اگر مرده و رفتهاند ، به جای آن برای آنها طلب مغفرت [ بکنی . ] ...[١]
[١] [ چند جملهای از آخر این جلسه روی نوار ضبط نشده است . ]