حُسن ، ضد قُبح است . راغب ، درباره معناى «حُسن» مى گويد : «حُسن (نيكويى) ، عبارت است از هر دل انگيزِ خواستنى ، و آن ، سه گونه است : پسنديده از ديدگاه عقل ، پسنديده از نظر هوس ، و پسنديده از نظر احساس» . [١] اين تقسيم ، بر پايه قواى ادراك كننده در انسان كه حُسن را در مى يابند ، استوار است ؛ ليكن حقيقت حُسن ، عبارت است از : تناسب اجزاى هر چيز با يكديگر و هماهنگى كلّ اجزا با هدف و غايتى كه خارج از ذات آن است . بنا بر اين ، به عنوان نمونه ، حُسن چهره ، يعنى تناسب اجزاى آن و حُسن دادگرى ، يعنى هماهنگى دادگرى با هدف جامعه متمدّن كه در آن ، هر حقدارى به حقّ خود برسد . همين طور ، بررسى دقيق گونه هاى آفريدگان از جنبه نظم و تناسب اجزاى آن و در بر گرفتن تركيب و تجهيز كامل (بنا بر آنچه نياز دارد) ، پژوهنده را مطمئن مى سازد كه هر يك از اين آفريده ها ، بر بهترين وجهى كه تصوّر آن امكان پذير است ، آفريده شده است : «فَتَبَارَكَ اللَّهُ أَحْسَنُ الْخَــلِقِينَ . [٢] پس برتر و بالاتر است خداوند، آن بهترينِ آفرينندگان» .

[١] مفردات ألفاظ القرآن : ص ٢٣٥ .[٢] . مؤمنون : آيه ١٤ . نيز ، ر . ك : الميزان فى تفسير القرآن : ذيل آيه .