پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٥٦ - طبيعت و شرايط زمانى رشد و نمو حضرت امام عسكرى عليه السلام

سلسله امامت و احكام آن به او مى‌رسد[١]. و از مقام و جلالت حضرت امام هادى عليه السّلام و پدران معصومش بعيد است كه به دليل محبّت و علاقه پدر و فرزندى چنين توضيحاتى درباره پسر خود داده باشد.

حضرت امام حسن عسكرى عليه السّلام حدود بيست سال همراه و ملازم پدر بزرگوار خود بوده و شاهد انواع ظلم و دشمنى بود كه بر پدر بزرگوار آن حضرت و پيروانش مى‌رفته است. هنگامى كه دشمنان در نزد متوكّل عبّاسى از حضرت امام هادى عليه السّلام سعايت كردند حضرت امام حسن عسكرى عليه السّلام نيز به همراه پدر بزرگوار خود به شهر سامرا كوچ داده شد. اين در زمانى بود كه عبد اللّه بن محمّد بن داود هاشمى نامه‌اى به متوكّل نوشت كه در آن آمده بود:

«گروهى به پيشوايى و امامت وى (حضرت امام هادى عليه السّلام) معتقد شده‌اند ...» اينجا بود كه متوكّل حضرت امام هادى عليه السّلام را از مدينه احضار كرد. آن حضرت به همراه يحيى بن هرثمه از مدينه حركت كرده به بغداد رفت، چون به محلى كه به آن ياسريه مى‌گفتند رسيد، در آنجا منزل نمود. اسحاق بن ابراهيم به استقبال آن حضرت آمده و شوق و اشتياق مردم نسبت به آن حضرت و اجتماع آن‌ها براى ديدن آن حضرت را مشاهده نمود. آن حضرت تا شب در آنجا ماند و شب هنگام به بغداد داخل شده پاسى از آن شب را در بغداد گذرانده و سپس به سامرا رفت‌[٢].

متوكّل عبّاسى در ستمگرى و دشمنى نسبت به حضرت امام هادى عليه السّلام بسيار زياده‌روى كرد. او آن حضرت را مجبور به اقامت در شهر سامرّا نموده، خانه آن حضرت را توسط مأموران امنيتى مورد محاصره قرار داد كه حتّى‌

[١] اصول كافى ١/ ٣٢٧/ ١١ و به نقل از آن ارشاد/ ٢/ ٣١٩، اعلام الورى/ ٢/ ١٣٥ و به نقل از ارشاد كشف الغمّه/ ٣/ ١٩٦ و به نقل از بعضى از كتب اعيان الشّيعه/ ٣/ ٢٩٥ ق ٤، و به نقل از آن در حياة الامام الحسن العسكرى/ ٢٣.

[٢] تاريخ يعقوبى/ ٢/ ٤٨٤.