پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢٨ - ٣ احمد بن عبيد الله بن خاقان

٣. احمد بن عبيد اللّه بن خاقان‌

وى كارگزار خراج و حاكم روستاهاى منطقه قم بوده و پدرش عبيد اللّه بن خاقان يكى از بارزترين شخصيت‌هاى سياسى دربار و وزير معتمد عبّاسى بوده است. احمد بن عبيد اللّه بن خاقان دشمن‌ترين بندگان خدا نسبت به اهل بيت عصمت و طهارت عليهم السّلام بوده است. وقتى در رابطه با افرادى از آل ابى طالب كه ساكن سامرّا مى‌باشند و قدر و منزلت هر كدام از آنان در نزد هيأت حاكم سخن به ميان آمد، احمد بن عبيد اللّه گفت: «من از ميان علويانى كه در سامرا زندگى مى‌كنند مردى را به مانند حسن بن على بن محمّد بن على الرّضا عليهم السّلام نه ديده، نه شنيده و نه شناخته‌ام؛ كسى كه بسان او داراى هدايت، وقار، عفت، تيزهوشى و عقل بوده هم در نزد خاندان خود و هم نزد هيأت حاكم و همه بنى هاشم داراى كرامت باشد؛ بنى هاشم او را بر پيران و بزرگان و صاحب‌منصبان خود مقدّم بدارند، و فرماندهان و وزيران و كاتبان و عوام مردم همه به او ارادت داشته باشند».

همين احمد بن عبيد اللّه بن خاقان قضيه‌اى را نقل مى‌كند كه خود در مجلس پدرش شاهد آن بوده است. در آن مجلس حاجبان وارد شده و به عبيد اللّه بن خاقان گفتند: ابن الرّضا (امام عسكرى عليه السّلام) بر در خانه ايستاده است.

عبيد اللّه با صدايى بلند گفت: به او اجازه ورود بدهيد، احمد گويد: من از آنچه از آنان شنيدم تعجّب كردم كه آنان چگونه چنين جسارتى كرده‌اند كه مردى را در حضور پدر من با كنيه نام ببرند. چراكه جز خليفه يا وليعهد و يا كسى را كه در اين رابطه دستورى مستقيم از خليفه براى او صادر شده باشد به كنيه ياد نمى‌كردند، ناگاه ديدم كه مردى گندمگون، درشت‌چشم، خوش‌قامت،